Имя автора: pressa

Президент, Хабарҳо

Оғози сафари давлатии Президенти Федератсияи Русия ба Тоҷикистон ва маросими истиқбол дар Қасри миллат

Бегоҳии 8 октябр Президенти Федератсияи Русия муҳтарам Владимир Путин бо сафари давлатӣ ба Ҷумҳурии Тоҷикистон ташриф оварданд. 9 октябр маросими бошукуҳи истиқболи Президенти Федератсияи Русия муҳтарам Владимир Путин дар майдони Қасри миллат, ки ба хотири сафари давлатии меҳмони воломақом ороста шуда буд, баргузор гардид. Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон, Пешвои миллат муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон Президенти Федератсияи Русия муҳтарам Владимир Путинро самимона истиқбол гирифта, ба болои шоҳсуфаи фахрӣ даъват карданд. Маросими истиқбол бо гузориши командири қаровули фахрӣ ба меҳмони воломақом, садо додани сурудҳои миллии ду кишвар, гузаштан аз назди сафи қаровули фахрӣ, арзи эҳтиром ба Парчами давлатии Тоҷикистон ва шиносоӣ бо ҳайатҳои расмии ду ҷониб ҷараён гирифта, бо қадамзании мутантан ва гузаштани ҷузъу томҳои қаровули фахрӣ аз назди сарони ду давлат анҷом ёфт. 09.10.2025 шаҳри Душанбе

Президент, Хабарҳо

Ташрифи давлатии Президенти Федератсияи Русия ба Ҷумҳурии Тоҷикистон

Бегоҳии 8 октябр Президенти Федератсияи Русия муҳтарам Владимир Путин бо сафари давлатӣ ба Ҷумҳурии Тоҷикистон ташриф оварданд. Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон, Пешвои миллат муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон ба нишони эҳтироми баланд меҳмони олимақомро гарму самимӣ истиқбол гирифтанд. Ба хотири ташрифи давлатии меҳмони олиқадр майдони фурудгоҳи байналмилалии Душанбе бо парчамҳои давлатии ду кишвар, аксҳои Сарони давлатҳо ва шиорҳои тараннумгари дӯстии мардумони ду кишвар оро ёфта буд. Барои истиқбол роҳрави сурх густурда шуда, сарбозони горди фахрӣ аз ду тарафи роҳрав саф оростанд. Зимни суҳбати кӯтоҳи дар фурудгоҳ баргузоршуда, сарони ду давлат муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон ва муҳтарам Владимир Путин доир ба барномаи сафари давлатии Президенти Федератсияи Русия ба Тоҷикистон, иштирок дар Ҳамоиши Осиёи Марказӣ-Русия ва Ҷаласаи Шурои сарони кишварҳои иштирокдори Иттиҳоди Давлатҳои Мустақил табодули андеша намуданд. Ёдовар бояд шуд, ки пагоҳ 9 октябр сафари давлатии Президенти Федератсияи Русия муҳтарам Владимир Путин ба Тоҷикистон идома ёфта, нимаи дуюми рӯз Ҳамоиши Осиёи Марказӣ-Русия баргузор мешавад. Ҷаласаи Шурои сарони кишварҳои иштирокдори ИДМ рӯзи 10 октябр доир хоҳад шуд. 08.10.2025 шаҳри Душанбе

МАҚОЛАҲО

ҚОНУНИ ТАНЗИМИ ҶАШНУ МАРОСИМ – ЗАМОНАТИ АДОЛАТИ ИҶТИМОӢ ДАР ҶОМЕАИ ТОҶИКИСТОН

Миллати куҳанбунёди тоҷик дорои фарҳанги ғанӣ ва таърихи қадима мебошад. Дар тӯли асрҳо анъанаҳо, ҷашнҳо ва маросимҳои мардумӣ ҳамчун ҷузъи таркибии ҳаёти иҷтимоӣ, фарҳангӣ ва динӣ ташаккул ёфтаанд. Ҷомеаи имрӯзаи Тоҷикистон дар шароити рушду таҳкими дастовардҳои Истиқлоли миллӣ ба ислоҳоти иҷтимоӣ ва танзими ҷашну маросим рӯ овард. Бо дарназардошти вазъи иҷтимоиву иқтисодӣ ва гуногунии сатҳи зиндагии қишрҳои ҷомеа, қабули Қонуни Ҷумҳурии Тоҷикистон «Дар бораи танзими анъана ва ҷашну маросимҳо» (соли 2007) як иқдоми муҳими ислоҳотӣ гардид. Қонун мазкур бо ибтикори падарона ва инсонпарваронаи Асосгузори сулҳу ваҳдати миллӣ-Пешвои миллат, Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон бо мақсади паст кардани хароҷоти аз ҳад зиёди маъракаҳои ҷашну маросимҳо, таъмини баробарии иҷтимоӣ ва ҳамгироии аҳолӣ дар зери арзишҳои воқеии миллӣ қабул гардид. Дар ҷомеаҳои суннатӣ, ба мисли Тоҷикистон, ҷашну маросимҳо аз қадимулайём ҷузъи ҷудонашавандаи ҳаёти иҷтимоӣ ба шумор мераванд. Аммо, бо гузашти вақт, хароҷоти аз ҳад зиёди ҷашну маросимҳо (туйҳои арӯсӣ, маъракаҳои азодорӣ, ҷашнҳои зодрӯз, хатнасур ва ғ.) ба як фишори сахти молиявӣ ба души шаҳрвандон табдил ёфт. Ҳолатҳое буд, ки: • Оилаҳо бар асари баргузории маъракаҳо қарздор мешуданд; • Оилаҳои ҷавон ба мушкилоти иқтисодӣ рӯ ба рӯ мешуданд; • Дар ҷомеа фазои нобаробарӣ ва намоишкорӣ ташаккул меёфт. Ҳамин ҳолатҳо асоси иҷтимоии қабули қонуни танзим гардид. Қонун, пеш аз ҳама, заминаи ҳуқуқиро барои танзими одилонаи ҷашну маросим фароҳам овард. Қонуни мазкур на мақсади барҳамдиҳии анъанаҳои миллӣ, балки танзимкунандаи онҳо дар заминаи шароити муосир мебошад. Дар партави амали қонуни мазкур арзишҳои фарҳангии мардум бо риояи меъёрҳои фарҳангӣ, ахлоқӣ ва адолати иҷтимоӣ ҳифз ва таҳким ёфта истодаанд. Бо ин роҳ: • Ҳама қишрҳои ҷомеа дар доираи қоидаҳои якхела амал мекунанд; • Фишори иқтисодӣ коҳиш ёфта, имкониятҳои баробар барои баргузории маъракаҳо ба вуҷуд омад; • Меъёрҳои ягона барои истифодаи вақти ҷудошуда, шумораи даъватшудагон ва рӯзҳои муайяни баргузории маъракаҳо пешбинӣ гардид. • Қонун ба коҳиш додани хароҷоти барзиёди маъракаороӣ мусоидат намуд; • Барои ҳифз ва рушди арзишҳои фарҳанги миллӣ шароити фарох пайдо гардид; • Ба амалҳои зоҳирпарастӣ ва фишори иқтисодӣ ба аҳолӣ сад гузошта шуд; • Ба таъмини баробарии иҷтимоӣ дар ҷомеаи шаҳрвандӣ оид ба баргузории ҷашну маросимҳо қонун заминаи мусоид фароҳам овард. Маҳз ҳамин танзимкунӣ имконият дод, ки адолати иҷтимоӣ, яъне баробарии имкониятҳои якхелаи иқтисодӣ ва иҷтимоӣ дар миёни мардум таъмин гардад. Яке аз омилҳои муҳимми адолати иҷтимоӣ ин коҳиш додани фарқ байни табақаҳои доро ва камбизоат мебошад. Пештар маросимҳои бошукуҳ як воситаи намоишкорӣ ва афзоиши фарқияти синфӣ шуда буд. Қонуни танзим: • Амалҳои намоишкорӣ ва тақлидкориро маҳдуд кард; • Меъёрҳои умумиро ҷорӣ намуд, ки ба ҳама табақаҳо таъсири якхела дорад; • Рақобати бемавқеи иҷтимоиро дар ҷомеа коҳиш дод. Ин ҳама ба эҷоди муҳити баробар ва мутавозин дар ҷомеа мусоидат намуд. Таҳлилҳои солҳои баъд аз қабули қонун нишон медиҳанд, ки: • Хароҷоти миёнаи ҷашну маросимҳо аз 40 то 60% коҳиш ёфтааст; • Оилаҳои тоҷикистонӣ метавонанд захираҳои моливу пулии худро ба таҳсил, беҳсозии зиндагии оилавӣ ва манзил равона кунанд; • Муносибатҳои иҷтимоӣ дар ҷомеа содатар ва самимитар гардиданд. Яъне, қонун на танҳо адолати иҷтимоиро таҳким бахшид, балки фарҳанги нави муносибатҳои иҷтимоиро низ ташаккул дод. Қонуни Ҷумҳурии Тоҷикистон «Дар бораи танзими ҷашну маросим» намунаи равшани реформаи иҷтимоӣ мебошад, ки барои таъмини адолати иҷтимоӣ, таҳкими муҳити баробар, паст кардани хароҷоти зиёдатӣ ва солимсгардонии фазои иҷтимоии ҷомеа мусоидат карда истодааст. Татбиқи пайгиронаи он кафолати он аст, ки арзишҳои фарҳангии миллӣ бо ниёзҳои воқеии ҷомеа мутобиқ гардида ва ҳамагон имкони зиндагии шоиста дошта бошанд. Қонуни мазкур як абзори муҳими сиёсати иҷтимоӣ буда, метавонад дар паст кардани сатҳи муҳоҷирати меҳнатӣ нақши мусбат бозад. Бо танзими сарфу хароҷоти нолозим, имкониятҳои беҳтари зиндагӣ дар дохили кишвар ба вуҷуд омада, муҳити иқтисодӣ устувортар мегардад. Он на танҳо як санади ҳуқуқӣ, балки воситаи тарбияи фарҳангӣ, маънавӣ ва иқтисодии ҷомеа мебошад. Қонун ба коҳиши фишорҳои иҷтимоӣ, рушди фарҳанги сарфакорӣ ва таҳкими ҳамбастагии миллӣ мусоидат кард. Бо нигоҳдории арзишҳои фарҳангӣ ва мутобиқ намудани онҳо ба шароити имрӯза, ҷомеаи мо метавонад ба рушди устувор ва зиндагии шоиста ноил гардад. Мирзозода Азизуло Файз Мушовири директори Маркази исломшиносӣ дар назди Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон

Президент, Хабарҳо

Табрикоти роҳбарони кишварҳои хориҷӣ ба Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон

Ба муносибати зодрӯзи Ҷаноби Олӣ муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон ба номи Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон, Пешвои миллат аз сарони давлатҳо ва ҳукуматҳои кишварҳои хориҷӣ, роҳбарони созмонҳои байналмилаливу минтақавӣ, инчунин, ходимони намоёни давлативу ҷамъиятӣ номаҳои табрикотӣ ворид мешаванд.   «Муҳтарам Эмомалӣ Шарифович, Табрикоти самимии маро ба муносибати Зодрӯзатон қабул фармоед. Шумо бо фаъолияти худ чун роҳбари давлат ба эҳтироми самимии ҳамватанон ва хориҷ аз кишвар ба обрӯи баланд ноил гардидаед. Зери роҳбарии Шумо Тоҷикистон дар соҳаҳои иҷтимоиву иқтисодӣ комёбиҳои назаррас ба даст оварда, пайваста мавқеи худро дар арсаи байналмилалӣ мустаҳкам карда истодааст. Шумо дар тавсеаи муносибатҳои шарикии стратегӣ ва ҳампаймонии байни кишварҳоямон саҳми шахсии бузург доред. Ва мо, албатта, кори фаъоли муштаракро оид ба масъалаҳои умдаи рӯзномаи дуҷониба, минтақавӣ ва байналмилалӣ идома хоҳем дод. Бовар дорам, ки муоширати дарпешистодаи мо дар Душанбе созанда ва босамар хоҳад буд, ба густариши минбаъдаи тамоми маҷмӯи робитаҳои барои Россияву Тоҷикистон судманд, ҳамчунин, таҳкими Иттиҳоди Давлатҳои Мустақил мусоидат хоҳад кард. Ба Шумо сиҳатмандии бардавом, саодатмандиву рифоҳ ва дастовардҳои нав хоҳонам».   Президенти Федератсияи Русия Владимир Путин   *****   Ба Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон Ҷаноби Олӣ Эмомалӣ Раҳмон Шуморо аз самими қалб табрик намуда, беҳтарин таманниёти худро ирсол менамоям. Имсол мо ду ҷаласа- аввал дар Остона, баъд аз он дар Пекин анҷом додем, ба як силсила тавофуқот ноил гардидем, нақшаи рушди муносибатҳои шарикии ҷомеи стратгии миёни  Чину Тоҷикистонро дар аҳди нав муайян намудем. Ман ба рушди муносибатҳои Чину Тоҷикистон таваҷҷуҳи зиёд зоҳир менамоям, дӯстии амиқамро бо Шумо қадр мекунам ва омодаам, ки бо саъю талоши муштарак бо Шумо ба таъмиқ ва таҳкими пайвастаи ҳамкории ду кишвар мусоидат намуда, ҷомеаи тақдири ягонаи Чину Тоҷикистонро бо муҳтавои ғанитар пур намоям. Ба Шумо саломатии бардавом, муваффақият ва дар рисолати олиятон дастовардҳои нав таманно дорам.   Раиси Ҷумҳурии Мардумии Чин Си Ҷинпин   *****   «Муҳтарам Эмомалӣ Шарифович! Беинтиҳо шодам, ки Шуморо бо ҷашни фархундаи зодрӯзатон аз сидқи дил самимона табрик менамоям ва таманниёти некро иброз медорам. Дар Узбекистон Шуморо ҳамчун арбоби барҷастаи давлатӣ ва сиёсатмадори ботаҷриба, ки бо эҳтирому қадрдонии бузург шинохта шудаед, хуб мешиносанд ва арҷ мегузоранд. Ислоҳоти густурда ва корҳои бузурги созандагие, ки дар Ҷумҳурии Тоҷикистон амалӣ мегарданд, барномаҳои судманд, ки ба пайваста баланд бардоштани сатҳи зиндагии мардум нигаронида шудаанд, инчунин афзоиши бемайлони обрую нуфузи кишвар дар арсаи байналмилалӣ, бешубҳа, бевосита бо номи Шумо вобаста мебошанд. Далели равшани ин андешаи ман дастгирии фаъолонаи ҷомеаи байналмилалӣ аз ташаббусҳои муҳими пешбаринамудаи Шумо, ки аҳамияти минтақавӣ ва ҷаҳонӣ доранд, мебошад. Итминон дорам, ки бо талошҳои қатъии муштарак ҳамкории гуногунҷанба ва дарозмуддат дар руҳияи шарикии стратегӣ ва ҳампаймонӣ минбаъд низ босуръат рушд намуда, ба пешрафт ва шукуфоии умумии мардумони бародари мо мусоидат хоҳад кард. Муҳтарам Эмомалӣ Шарифович! Бешубҳа, мулоқотҳои кушоду пурсамари дарпешистодаи сатҳи олӣ, тавофуқҳои муҳим ва лоиҳаҳои мушаххас ба ҳамкории фарогир ва судманди ҷонибҳо, ки солҳои охир бо суръат рушд дорад, такони нав мебахшанд. Бори дигар Шуморо бо ин санаи хотирмону фархундаи зиндагиатон самимона табрик гуфта, бароятон сиҳатмандии комил, саодати рӯзгор ва некуаҳволӣ, дар фаъолияти пурмасъули давлатиатон комёбиҳои нав, инчунин ба мардуми бародари Тоҷикистон сулҳ, пешрафти бардавом ва шукуфоии рӯзафзун орзумандам».   Президенти Ҷумҳурии Узбекистон  Шавкат Мирзиёев     *****   «Эмомалӣ Шарифовичи муҳтарам, Табрикоти самимӣ ва таманниёти неки маро ба муносибати Зодрӯзатон бипазиред. Шумо пешвои аз ҷониби тамоми мардуми худ эътирофшуда ва ходими барҷастаи давлатӣ мебошед, ки, воқеан ҳам, дар ташаккул ва рушди Тоқикистони соҳибистиқлол саҳми таърихӣ гузоштаед. Истиқрори сулҳи дарозмуддат ва таҳкими ваҳдати миллат бо номи Шумо пайванди ногусастанӣ дорад. Зери роҳбарии қавӣ ва  хирадмандонаи Шумо Тоҷикистони бародар ба рушди устувори иҷтимоиву иқтисодӣ ноил гардида, обрӯ ва мавқеи худро дар арсаи байналмилалӣ мустаҳкам намуд. Бовар дорам, ки мардуми тоҷик дар  самти стратегии муайянкардаатон ҳаракат намуда, бо татбиқ намудани ислоҳоти фарогир ба ҳадафҳои олие, ки Шумо ҷиҳати бунёди давлати муваффақ ва шукуфо гузоштаед, хоҳад расид. Ман муносибатҳои боваринокамонро қадр намуда, саҳми бузурги шахсии Шуморо дар таҳкими риштаҳои дӯстӣ ва ҳамкории гуногунпаҳлӯи миёни кишварҳо ва мардумонамон хеле боарзиш медонам. Бо таъкиди он, ки мо ҷиҳати таҳкими ҳамаҷонибаи  шарикии стратегӣ ва ҳампаймонӣ миёни  Қазоқистону Тоҷикистон азми қатъӣ дорем, ба Шумо муҳтарам Эмомалӣ Шарифович, неруи бепоён, рифоҳи оилавӣ ва дар фаъолияти масъулиятноки давлатиатон ба нафъи Тоҷикистони бародар муваффақиятҳои нав орзумандам».   Президенти Ҷумҳурии Қазоқистон Қосим-Жомарт Токаев   *****   «Эмомалӣ Шарифовичи муҳтарам, Шуморо сидқан ба муносибати Зодрӯзатон табрик менамоям. Сиёсати давлатии Шумо ба рушди устувори иҷтимоиву иқтисоди кишвар, афзоиши некуаҳволии мардум ва таҳкими обрӯи Тоҷикистон дар арсаи байналмилалӣ мусоидат менамояд. Имсол, ки бо боздидҳои муҳимми сатҳи олӣ ҳамроҳ буд, дар таҳкими муносибатҳои дуҷониба марҳилаи муҳим гардид. Гуфтушунидҳои пурмуҳтавою босамар дар фазои самимӣ, дӯстӣ ва созанда анҷом ёфтанд. Аз рӯи ин мулоқот, ки ба рушди муносибатҳои некуҳамсогии қирғизҳову тоҷикҳо ва таъмиқи боварӣ миёни мардумонамон равона шудаанд, тавофуқоти муҳим ба даст омад. Бовар дорам, ки ҳамкорӣ миёни Қирғизистон ва Тоҷикистон минбаъд низ дар рӯҳияи эҳтироми мутақобил ва шарикӣ таҳким хоҳад ёфт. Ба Шумо, муҳтарам Эмомалӣ Шарифович, саломатии бардавом, саодати оилавию рифоҳ ва дар фаъолияти давлатиатон комёбӣ, ба мардуми Тоҷикистон – сулҳу шукуфоӣ орзумандам»   Президенти Ҷумҳурии Қирғизистон Садир Жапаров   *****   Муҳтарам Эмомалӣ Шарифович, Ба Шумо табрикоти самимӣ ва таманниёти беҳтарини худро ба муносибати Зодрӯзатон ирсол менамоям. Шумо ҳамчун ходими хирадманди давлатӣ ва дурандеш тӯли солҳои зиёд собитқадамона ба нафъи мардуми худ заҳмат мекашед. Зери роҳбарии Шумо иқтисоди Тоҷикистон устуворона рушд намуда, сатҳи зиндагии аҳолӣ беҳтар ва обрӯи кишвар дар арсаи байналмилалӣ баланд шуда истодааст. Сатҳи кунунии ҳамкории дуҷонибаи Туркманистону Ҷумҳурии Тоҷикистонро баланд арзёбӣ намуда, мехостам, саҳми шахсии Шуморо дар рушди муносибатҳои дӯстонаамон таъкид намоям. Бо истифода аз фурсат, уҳдадориҳои худро роҷеъ ба тавсеаи минбаъдаи ҳамкорӣ бо Тоҷикистон таъкид намуда, омодагиамонро ҷиҳати дастгирии ташаббусҳое, ки ба густариши шарикии мутақобилан судманди миёни кишварҳоямон равона шудаанд, изҳор менамоям. Дар анҷом, ба Шумо саломатии бардавом, хушбахтии оилавӣ ва дар корҳоятон комёбиҳои нав, ба мардуми бародари кишваратон – сулҳу шукуфоӣ орзу менамоям   Президенти Туркманистон Сердар Бердимухамедов     *****   «Муҳтарам Эмомалӣ Шарифович, Самимитарин табрикот ва таманниёти неки маро ба муносибати Зодрӯзатон бипазиред. Имрӯз ба шарофати роҳбарии хирадмандона ва хидмати содиқонаи Шумо ба нафъи кишвар, Тоҷикистон собитқадамона ва бо боварӣ бо роҳи рушди дарозмуддат ва ҳамаҷониба пеш рафта истодааст. Он муваффақиятҳои назаррасе, ки кишвари бародар дар ҷодаи давлатсозӣ, рушди

Президент, Хабарҳо

Паёми шодбошӣ ба муносибати Рӯзи забони давлатӣ

Ҳамватанони азиз! Ҳамаи шуморо ба ифтихори Рӯзи забони давлатӣ, ки аз ҷумлаи муқаддасот ва рукнҳои асосии давлатдории миллии тоҷикон, инчунин, гаронбаҳотарин ёдгори аҷдоди ориёии мо мебошад, самимона табрик мегӯям. Забони тоҷикӣ дар раванди рушди таърихии худ ҳамчун шаҳсутуни бинои маънавии миллат ва муҳимтарин воситаи инъикоси ҳаёти мардум барои мондагории миллати тоҷик нақши барҷаста бозидааст. Яъне тоҷикон роҳи тайкардаи худро дар хотираи таърихии хеш маҳз ба василаи забони модарӣ ҳифз кардаанд. Дар тӯли таърих забони форсӣ – дарӣ – тоҷикӣ ба фишору таҳдидҳои зиёде рӯ ба рӯ гардидааст, вале абармардони сиёсат ва илму фарҳанг дар тамоми давраҳои таърих барои нигаҳдории он талошу кӯшишҳои зиёд ба харҷ додаанд. Ба шарофати сиёсати фарҳангпарваронаи хонадони Сомониён, сиёсатмадорони ватандӯсту донишманд ва аҳли илму адаби он давра забони дарии тоҷикӣ мавқеи худро дубора устувор кард ва мақоми расмии давлатӣ касб намуд. Сомониён бо фароҳам овардани шароити мусоид барои пешрафти илм ва фарҳангу адабиёт рушди забони тоҷикиро таъмин карданд. Ба ибораи дигар, забони адабии тоҷикӣ маҳз дар даврони Сомониён ташаккул ёфт ва асоси тамоми меъёрҳои он гузошта шуд. Ин меъёрҳо дар давоми зиёда аз ҳазор сол, яъне то имрӯз мунтазам суфтаву устувор гардида, барои рушди забони тоҷикӣ дар шакли хаттию шифоҳӣ хизмат кардаанд. Қобили зикри хос аст, ки меъёрҳои забони адабии тоҷикӣ аз аҳди Сомониён то имрӯз ба тағйироти хеле кам дучор гардидаанд. Донишмандон эътироф кардаанд, ки чунин падида дар низоми забонҳои дунё камназир мебошад. Сомониён ҳамчун хонадони миллатдӯсту ватанпарвар мақоми забони тоҷикиро чун забони расмӣ устувор карда, асосҳои сиёсии инкишофи онро фароҳам сохтанд. Олимону донишмандон ва шоирону нависандагони тоҷик аз он рӯзгор то имрӯз барои рушду такомули забони модарии худ осори илмиву адабии пурғановате навишта, заминаҳои мондагории онро таъмин намуданд. Забоне, ки дар саргаҳи рушди он устод Рӯдакӣ қарор дошт, ба ҳаким Абулқосими Фирдавсӣ имкон дод, ки «Шоҳнома»-и безаволи худро таълиф намояд, Абуалӣ ибни Сино, Абурайҳони Берунӣ, Умари Хайём ва садҳо нафар олимону донишмандони дигар шукӯҳу ҷалоли забони тоҷикиро ба аҳли олам муаррифӣ карданд, Мавлоно Ҷалолиддини Балхӣ «Маснавии маънавӣ» ва ғазалиёти дилошӯби худро, ки имрӯз ҷаҳониён онро бо номи «Девони кабир» мешиносанд ва мехонанд, эҷод кард, Абдурраҳмони Ҷомӣ бо осори манзум ва «Баҳористон»-и бехазонаш шукӯҳи забони тоҷикиро боло бурд, Сайидову Аҳмади Дониш, устод Садриддин Айнӣ ва бузургони дигар бо асарҳои баландмазмуни худ барои пойдории забони тоҷикӣ корҳои шоистаи таърихиро анҷом доданд. Бояд гуфт, ки ҳарчанд тайи асрҳои тӯлонӣ забони тоҷикӣ ҳамеша забони илму адабу фарҳанг буд, аммо баъди зиёда аз ҳазору сад сол – танҳо дар замони истиқлол – бори дигар ба ҳайси забони расмии давлатӣ соҳиби мақому манзалати аслии худ гардид. Имрӯз забони давлатӣ ҳамчун яке аз рукнҳои муҳимтарини давлати соҳибистиқлоли тоҷикон эътироф гардидааст. Маҳз истиқлоли давлатӣ маҳдудиятҳои сунъиеро, ки дар роҳи рушди забони тоҷикӣ мавҷуд буданд, бартараф сохта, роҳи тараққиёти озодонаи онро таъмин намуд. Имрӯз Ҳукумати мамлакат бо дастгирии мардуми шарифи Тоҷикистон барои пешрафти забони давлатӣ ва густариши доираи истифодаи он тамоми шароити заруриро фароҳам овардааст. Ҳоло дар кишвар муқаррароти Қонун «Дар бораи забони давлатии Ҷумҳурии Тоҷикистон» муваффақона, зина ба зина ва бомаром амалӣ шуда истодаанд. Масъалаи истифодаи забони давлатӣ дар соҳаҳои илму маориф, фарҳанг, воситаҳои ахбори омма, марказҳои инноватсиониву технологӣ, санадҳои меъёрии ҳуқуқӣ, номгузории маҳалҳои аҳолинишин, номи ашхос ва самтҳои дигар дар маркази диққати Ҳукумати мамлакат қарор дорад. Имрӯз забони тоҷикӣ дар ҳамоишҳои бонуфузи дохиливу хориҷӣ, аз ҷумла аз минбари баланди Созмони Милали Муттаҳид садо медиҳад. Ин ҳолат аз манзалати забони давлатии Тоҷикистони соҳибистиқлол дар арсаи ҷаҳонӣ дарак медиҳад, ки боиси ифтихору сарфарозии ҳар як фарди миллатдӯст ва ватанпараст мебошад. Дар баробари ин, бояд гуфт, ки ҳифзи асолати забони миллӣ дар замони ҷаҳонишавии босуръат, интишори бесобиқаи иттилооти гуногун, рушди техникаву технологияҳои иттилоотиву иртиботӣ ва таъсири фарҳангу забонҳои бегона яке аз вазифаҳои муҳим ба ҳисоб меравад. Дар ин росто, таъмин намудани рушди забони тоҷикӣ бо дарназардошти ҳамқадами навовариҳои илмӣ ва техникиву технологии ҷаҳон сохтани он низ аз ҷумлаи вазифаҳои муҳим мебошад. Вазифаи олимону донишмандон дар чунин шароит аз он иборат аст, ки бо истифода аз тавоноиву имкониятҳои забонамон калимаву истилоҳоти нави мутобиқ ба мантиқу мазмуни соҳаҳои гуногунро сохта, ба истифода диҳанд, то дар ҳамаи қаламрави забони тоҷикӣ корбурди онҳо ҳамгуну ҳамсон бошад. Агар аз ҳозир дар фикри ба забони давлатӣ мувофиқ кардани забони инноватсия ва технологияҳо набошем, на танҳо санъати сухан ва маданияти гуфтори мо, балки фасоҳату равонӣ, покиву зебоии забони модарӣ ва риояи меъёрҳои забони адабӣ таҳти таъсири манфӣ қарор хоҳад гирифт. Ҳамватанони азиз! Дар баробари омӯхтан ва арҷу эҳтиром гузоштан ба забони давлатӣ зарур аст, ки ба масъалаи донистани забонҳои хориҷӣ эътибори ҷиддӣ дода шавад. Зеро ба аҳли олам беҳтар муаррифӣ кардани таъриху тамаддуни миллати бостонии тоҷик ва дастовардҳои давлати соҳибистиқлоли тоҷикон тавассути забонҳои хориҷӣ муяссар мегардад. Зарур аст, ки махсусан, ба омӯхтани забонҳои русӣ ва англисӣ эътибори аввалиндараҷа дода шавад. Чунки забонҳои зикршуда аз ҷумлаи забонҳои ҷаҳонӣ мебошанд. Агар мо хоҳем, ки рушди ояндаи илмӣ ва техникиву технологии кишварамонро таъмин намоем, бояд шароит муҳайё созем, ки фарзандонамон забонҳои хориҷиро хуб омӯзанд ва ҳамчун кадрҳои ба талаботи замонаи пешрафт ҷавобгӯй ба камол расанд. Дар баробари ин, таъкид менамоям, ки омӯхтани забонҳои хориҷӣ тавассути забони давлатӣ ва ба дараҷаи аъло донистани он ба роҳ монда шавад. Ҳамчунин, мо бояд ба китобхонӣ таваҷҷуҳи доимӣ диҳем, зеро хондани китоб, дар навбати аввал, боиси болоравии сатҳи забондонӣ, маърифатнокӣ ва васеъ гардидани ҷаҳонбинии инсон мегардад. Итминон дорам, ки ҳар як фарди огоҳ ва бонангу номуси миллати тоҷик дар оянда низ ба хотири ҳифзи забони давлатӣ, поку беолоиш нигоҳ доштани он ва вусъати доираи истифодаи забони ширину шоиронаи тоҷикӣ саъю талош мекунад. Ҳамчунин, аҳли илм, адибону ҳунармандони тоҷик бояд таҷриба ва анъанаҳои неки ниёгони хешро дар самти нигаҳдорӣ ва мондагории забони модарии худ идома дода, дар таҳкиму такмили он саҳми боз ҳам бештар гузоранд. Ҳамеша дар хотир бояд дошт, ки забони мо мисли миллати мо яке аз куҳантарин забонҳои дунё буда, таърих ва мероси фарҳангии мардуми бостониамон, аз ҷумла Наврӯзро бо гузаштаи беш аз шашҳазорсолаи он дар худ инъикос кардааст ва то замони мо расонидааст. Наврӯз, дигар расму ойинҳо ва суннату анъанаҳои миллии мо мисли муҳаббат ба Ватан ва модар дар мағзи ҷони мо ҷой гирифтаанд ва мо бояд онҳоро эҳтиёт кунем ва рушд диҳем. Бори дигар

МАҚОЛАҲО

Почему в арабском мире не развивается наука?

  Современный исламский мир перестал уделять внимание научной жизни. Сейчас исследователи «Золотого века» арабской истории пытаются акцентировать свое внимание на достижениях прошлых лет, чтобы улучшить взаимоотношения Запада и Востока. Уважение к научным достижениям арабского мира сопровождается обсуждением вопросов современных проблем региона. Сравнивая эпоху рассвета Арабского Халифата и современное состояние арабских стран, разница несоответствия уровней развития шокирует. Историк Бернард Льюис в своей книге «Что не так?» отмечает: «На протяжении многих столетий исламский мир занимал ведущие позиции в развитии цивилизации и в сфере достижений». Профессор истории в Университете Оклахомы Джамиль Раджеп говорит, что влияние исламского мира на Запад проявляется даже в привычных словах, таких как алгоритм, алхимия, зенит, кофе, лимон и т.д.» Однако сегодня дух науки в арабском мире напоминает пустыню. По статистическим наблюдениям пакистанского физика Первеза Амирали Худбхоя, мусульманские страны на тысячу человек имеют 9 ученых, инженеров и техников. В этих странах 1800 университетов, но только в 312 из них есть ученые, которые публикуют свои научные статьи. Из 50 наиболее активных в науке университетов, 26 находятся в Турции, 9 – в Иране, по 3 в Малайзии и Египте, 2 – в Пакистане, а в Уганде, ОАЭ, Саудовской Аравии, Ливане, Кувейте, Иордании и Азербайджане всего по одному. Из 1 миллиарда 600 миллионов мусульман в мире только двое ученых получили Нобелевскую премию в области науки (в 1979г по физике, в 1999 г. по химии). 46 мусульманских стран в совокупности составляют лишь 1% от научной литературы в мире. Испания и Индия делают намного больше вкладов в мировое развитие, чем все эти страны вместе взятые. Учитывая, что до XIII века арабы обладали передовыми научными знаниями, возникает вопрос, что пошло не так? Упадок не был резким, он шел постепенно в течение семи столетий. Не существует однозначного ответа на вопрос, как это произошло. Однако многие предполагают, что существенным фактором было геополитическое положение халифата. Еще в Х веке Аббасидское государство начинает распадаться, делиться на автономные районы, происходят частые восстания. Удар также был нанесен в 1258г. – монгольским нашествием, а в Испании – реконкистой (отвоевание земель у арабов). Следующую причину ученые видят в развитии различных исламских школ, что приводило к разногласиям. Например, для борьбы с мугтазилитами, начали закрывать медресе, что уже тормозило получение людьми новых знаний. В учебных заведениях оставляют лишь некоторые виды наук, необходимых для чтения Корана, понимания основ арабской грамматики, хадисов и принципов шариата. Исключили такие предметы как математика и естественные науки. Научные открытия арабов оставались не известными миру. Открытия западных ученых проходили незамеченными в исламском мире. В Европе на основе переводов арабов, усваивается изучение греческой философии, римского права. Это привело к созданию университетов и развитию науки. Наряду с работами Аристотеля, Евклида, Птолемея и Галена, на латинский язык переводятся труды Авиценны и Авэрроэса. А позднее труды арабских ученых были включены в официальную программу высших учебных заведений. Авторитарное правление в мусульманских регионах, недостаточное финансирования образования также повлияли на научную жизнь исламского мира. Существует и еще одна причина: мусульмане плохо знают свое прошлое, перестали интересоваться и гордиться достижениями своих предков. В связи с этим исследование арабской истории, а также восстановление и изучение рукописей, возможно, помогло бы арабам возродить интерес к развитию науки в современности. Гиллел Офек Переведено с The New Atlantis специально для ИА «Инфо-Ислам» Источник: ДУХОВНОЕ УПРАВЛЕНИЕ МУСУЛЬМАН РЕСПУБЛИКИ ТАТАРСТАН (info-islam.ru) 05 января 2012 года 14:37

МАҚОЛАҲО

Бахшида ба Рӯзи омӯзгор: “Нақши Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон дар рушди соҳаи маориф”

Солҳои аввали соҳибистиқлолӣ аҳли илму маорифи мамлакат бо вуҷуди меҳнату заҳмати вазнин ва масъулияти азиме, ки ба дӯш доштанд, аз душвории рӯзгор, нобасомониҳои маишӣ ва камбудиҳои иҷтимоӣ азият мекашиданд. Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон 28 августи соли 1995 дар маҷлиси фаъолони маорифи ҷумҳурӣ таъкид доштанд, ки «То замоне, ки мо барои аҳли илму маориф, зиёиён, онҳое, ки офаранда, парваришдиҳанда ва муҳофизи маънавиёт, ахлоқ ва маърифати ҷомеа ҳастанд, зиндагии сазовору шоистаеро муҳайё накунем, мақому мартабаи онҳоро ба дараҷае, ки мебояд, баланд набардорем, ба пешрафт умед бастанамон душвор аст» [1]. Аз оғози даврони соҳибистиқлолӣ масъалаҳои мактабу маориф ва омӯзгору хонанда таҳти таваҷҷуҳу ғамхории Сарвари давлат қарор дошта, Ҳукумати мамлакат ба рушди соҳаи маориф диққати аввалиндараҷа медиҳад. Давлату Ҳукумати Тоҷикистон дар сиёсати иҷтимоии худ рушди бонизоми соҳаи маориф, мақому манзалати омӯзгор ва фароҳам овардани шароити мусоиду беҳтарро барои наврасону ҷавонон яке аз самтҳои афзалиятнок медонад ва барои рушди ин соҳаи муҳимми низоми иҷтимоӣ ҳамаи чораҳои заруриро меандешад. То имрӯз бо мақсади ба танзим даровардани фаъолияти соҳа садҳо санади меъёрии ҳуқуқӣ қабул гардида, амалӣ шуда истодаанд. Дар замони соҳибистиқлолӣ маблағгузории соҳаи маориф сол ба сол зиёд карда шуда, вазъи соҳа ва кормандони муассисаҳои таълимӣ мунтазам беҳтар гардида истодааст. Ҳаҷми маблағгузорӣ аз буҷети давлатӣ ба соҳаи маориф сол ба сол афзуда, аз 260 миллион сомонии соли 2005 то 10,9 миллиард сомонӣ дар соли 2025 расонида шуд. Яъне дар 20 соли охир маблағгузории соҳа 42 баробар зиёд гардидааст. Илова бар ин, дар даврони соҳибистиқлолӣ барои рушди соҳаи маориф 29 лоиҳаи сармоягузории давлатӣ ба маблағи 3,8 миллиард сомонӣ татбиқ шудааст [2]. Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон дар Паёми соли гузашта (28-уми декабри соли 2024) маоши вазифавии кормандони муассисаҳои томактабӣ ва таҳсилоти миёнаи умумии соҳаи маорифро 30 фоиз ва музди меҳнати кормандони мақомоти ҳокимият ва идоракунии давлатӣ, муассисаҳои маориф, илм, фарҳанг, варзиш, тандурустӣ, муассисаҳои соҳаи ҳифзи иҷтимоӣ ва дигар ташкилоту муассисаҳои буҷетӣ, инчу­нин, стипендияҳоро аз 1-уми сентябри соли 2025 то 20 фоиз зиёд карданд [3]. Ҳамин тариқ, тайи солҳои соҳибистиқлолӣ музди меҳнати кормандони соҳаи маориф 21 маротиба баланд бардошта шудааст. Мо имрӯз шукрона мекунем, ки аз баракати истиқлоли давлатӣ шароити мусоид барои илмомӯзӣ фароҳам гаш­та, баргузории озмуну олимпиадаҳо озодона ба роҳ мон­да мешаванд. Сарвари давлат дар Паёми худ 26-уми декабри соли 2019 ба хоти­ри боз ҳам беҳтар ба роҳ мондани омӯзиши илмҳои табиатшиносӣ, дақиқ ва риёзӣ, инчунин, барои тавсеаи тафаккури техникии насли наврас солҳои 2020-2040- ро Бистсолаи омӯзиш ва рушди фанҳои табиатшиносӣ, дақиқ ва риёзӣ дар соҳаи илму маориф эълон карда, баргузории озмунҳои ҷумҳуриявии «Фурӯғи субҳи доноӣ китоб аст», «Тоҷикистон – Ватани азизи ман»-ро ҳар сол мувофиқи мақсад шумурданд [4]. Президенти мамлакат пайваста таъкид менамоянд, ки ҳадафи мо аз баргузории озмунҳои «Илм – фурӯғи маърифат», «Тоҷикистон – Ватани азизи ман», «Фурӯғи субҳи доноӣ китоб аст» ва олимпиадаву озмунҳои гуногун тақвият бахшидани ҳувияти миллӣ, ҳисси ифти­хор аз таъриху тамаддуни бостонии халқамон, боз ҳам баланд бардоштани сатҳи саводнокиву маърифатнокии мардум, қабл аз ҳама наврасону ҷавонон, тақвияти завқи зебоипарастии онҳо ва пайдо кардани истеъдодҳои но­дир аз байни наслҳои ояндасоз мебошад. Мақсаду мароми Пешвои муаззами миллат аз амалӣ сохтану иқдомат дар самти рушди илму маориф баланд бардоштани сатҳи саводнокиву маърифатнокии миллат, мунтазам беҳтар гардонидани сатҳу сифати таълим ва тарбияи кадрҳои ба талаботи замона ҷавобгӯй мебошад. Шоҳиди онем, ки давоми солҳои истиқлолияти давлатӣ шумораи муассисаҳои таълимӣ афзуда, онҳо бо таҷҳизоту технологияҳои замонавӣ таъмин карда шуданд, ки барои омӯзиши илмҳои табиатшиносӣ ва муҳандисӣ: риёзиёт, физика ва химия ҷавобгӯ мебошанд. Дар чунин шароити муҳайёнамудаи Ҳукумат ҳар фар­ди ҷомеа, бахусус омӯзгорон зарур шумурданд, ки ба сифати таълим ва тарбия диққати ҷиддӣ зоҳир намуда, мавқеъ ва рушди тафаккури хонандаро фароҳам намуда, роҳҳои андешидан ва омӯхтанро ба дигарон аз худ карданд. Омӯзгорон, ҳамчунин, хуб дарёфтанд, ки вазифаи онҳо интиқоли дониш, эҷоди тафаккури мантиқӣ ва парвариши шахсияти солим аст. Аҳли илм дарк карданд, ки муносибаташон ба кор ҷиддиву босифат бошад ва ба хонандагону донишҷӯён фикр кардан­ро дар заминаи ҳалли ҳар як масъала биёомӯзонанд. Дар ҳолати муҳайё кардани низоми аз ҷиҳати илмӣ асосноки ташкили фаъолияти фикрӣ, инсон ногузир одитарин ва тадриҷан мушкилтарин асрори фикр кардан ва таҳлили фикриро барои худ кашф мекунад. Адабиётҳо: Эмомалӣ Раҳмонов. Истиқлолияти Тоҷикистон ва эҳёи миллат, ҷилди1, Душанбе, «Ирфон», 2002, саҳ. 378. Рӯзномаи «Ҷумҳурият», 19 майи соли 2025, №98. Суханронии Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон, Пешвои миллат Эмомалӣ Раҳмон дар семинар–машварати ҷумҳуриявӣ бо роҳбарони вилоятҳо ва шаҳру ноҳияҳои кишвар дар ноҳияи Данғара, 17 майи соли 2025. Паёми Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон «Дар бораи самтҳои асосии сиёсати дохилӣ ва хориҷии ҷумҳурӣ». Душанбе, «Шарқи озод», 2025, саҳ. 19. Паёми Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон «Дар бораи самтҳои асосии сиёсати дохилӣ ва хориҷии ҷумҳурӣ». Душанбе, «Шарқи озод», 2019, саҳ. 24.   Вализода Одинашоҳ, номзади илмҳои педагогӣ сардори шуъбаи пажуҳиши анъанаву маросим ва диншиносии муқоисавӣ

Президент, Хабарҳо

Маҷлиси Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон

29 сентябр таҳти раёсати Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон, Пешвои миллат, Раиси Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон маҷлиси Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон баргузор гардид. Дар кори маҷлиси ҳукумат, нахуст, дар бораи Барномаи давлатии азхудкунии заминҳои нави обёришаванда ва барқарорсозии заминҳои аз гардиши кишоварзӣ берунмонда дар Ҷумҳурии Тоҷикистон барои солҳои 2026-2030 гузориши директори Агентии беҳдошти замин ва обёрӣ Зафарбек Давлатзода шунида шуд. Таъкид гардид, ки барномаи мазкур барои расидан ба ҳадафҳои Стратегияи миллии рушди Ҷумҳурии Тоҷикистон барои давраи то соли 2030 ва Стратегияи миллии оби Ҷумҳурии Тоҷикистон барои давраи то соли 2040 таҳия гардида, мақсади асосии он зиёд намудани азхудкунии заминҳои нави обёришаванда ва барқарорсозии заминҳои аз гардиши кишоварзӣ берунмонда дар ҷумҳурӣ мебошад. Гуфта шуд, ки дар натиҷаи амалисозии барнома имконият фароҳам мегардад, ки майдони 11800 гектар заминҳои нав азхуд ва 16750 гектар заминҳои аз гардиши кишоварзӣ берунмонда ба гардиши кишоварзӣ баргардонида шаванд. Барнома баъди муҳокима қабул гардид. Дастур дода шуд, ки сохторҳои давлатии масъул аз натиҷаи корҳо ва оид ба рафти иҷрои барнома ва нақшаи чорабиниҳо ҳар сол ба Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон маълумот пешниҳод намоянд. Сипас, дар бораи Стратегияи таҳсилоти фарогир дар Ҷумҳурии Тоҷикистон барои давраи то соли 2045 гузориши вазири маориф ва илми кишвар Раҳим Саидзода, дар бораи Стратегияи рушди ҳунармандӣ ва малакаҳои касбии муосир дар Ҷумҳурии Тоҷикистон барои давраи то соли 2040 гузориши вазири меҳнат, муҳоҷират ва шуғли аҳолӣ Солеҳамо Холмаҳмадзода ва дар бораи Нақшаи амали Стратегияи рушди иқтисоди “сабз” дар Ҷумҳурии Тоҷикистон барои солҳои 2023-2037 дар марҳалаи дуюм солҳои 2026-2028 гузориши вазири рушди иқтисод ва савдо Завқӣ Завқизода шунида шуд. Гуфта шуд, ки стратегияи таҳсилоти фарогир барои беҳбуд бахшидан ба вазъи иҷтимоии кӯдакони имконияташон маҳдуд, аз ҷумла рафъи монеа ва маҳдудиятҳо дар гирифтани таҳсилот ва фароҳам овардани шароит барои таъмини ҳаёти муътадили онҳо мусоидат менамояд. Стратегияи рушди ҳунармандӣ ва малакаҳои касбӣ бо мақсади тақвият бахшидани низоми тайёрии касбии аҳолии қобили меҳнат, рушди таълими касбии аҳолии қобили меҳнат ва омода намудани захираҳои меҳнатии ба талаботи бозори дохил ва хориҷи кишвар зарурӣ, омода гардидааст. Нақшаи амали Стратегияи рушди иқтисоди “сабз” дар Ҷумҳурии Тоҷикистон барои солҳои 2023-2037 дар марҳалаи дуюм солҳои 2026-2028 бошад, барои гузаронидани ислоҳоти институтсионалӣ, таъмини истифодаи самараноки сармояи табиӣ, ҷалби сармоягузорӣ, роҳандозии технологияи муосиру инноватсионӣ ва таҳкими ҳамкории байналмиллалӣ дар самти иқтисоди “сабз” таҳия шудааст. Баъди баррасӣ аз руи стратегияҳо ва нақшаи амали номбаршуда қарорҳои дахлдори Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон қабул гардида, шахсони масъул барои амалисозии саривақтӣ ва босифати онҳо дастуру супоришҳо гирифтанд. Дар кори маҷлиси Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон, ҳамчунин, масъалаҳо оид ба лоиҳаи Қонуни Ҷумҳурии Тоҷикистон “Дар бораи ворид намудани тағйирот ба Кодекси тандурустии Ҷумҳурии Тоҷикистон” ва дар бораи Нақшаи генералии шаҳри Хоруғи Вилояти Мухтори Кӯҳистони Бадахшон муҳокима ва қарорҳои дахлдор қабул карда шуд. Дар фароварди маҷлис Президенти кишвар муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон барои амалисозии стратегияҳо, нақшаҳои амал ва барномаҳои давлатии зимни маҷлис баррасишуда дар назди шахсони масъул вазифаҳои мушаххас гузоштанд. Дастуру супоришҳо, ҳамчунин, ба вазорату идораҳо, мақомоти иҷроияи ҳокимияти давлатии вилоятҳо ва шаҳру ноҳияҳо оид ба иҷрои супоришҳои Ҳукумати кишвар баҳри ҷалби сармояи мустақим, вусъати корҳои ободонию созандагӣ, сарфаю сариштакорона истифода бурдани нерӯи барқ, аз ҳозир тайёрӣ дидан ба таҷлили Наврӯзи байналмилалии – 2026 ва омодагии ҳамаҷониба барои истиқболи сазовори ҷашни бузурги миллӣ – 35-солагии истиқлоли давлатӣ дода шуд. 29.09.2025 шаҳри Душанбе

Президент, Хабарҳо

Ба имзо расидани як қатор қонунҳо

Имрӯз Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон, Пешвои миллат муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон ба  қонунҳое, ки Маҷлиси намояндагон ва Маҷлиси миллии Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон қабул ва ҷонибдорӣ намудаанд, имзо гузоштанд. Қонунҳои конститутсионӣ «Оид ба ворид намудани тағйиру иловаҳо ба қонунҳои конститутсионӣ  «Дар  бораи шаҳрвандӣ», «Дар бораи вазъи ҳуқуқии узви Маҷлиси миллӣ ва вакили Маҷлиси намояндагони  Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон», Қонуни Ҷумҳурии Тоҷикистон «Дар бораи таҳсилоти миёнаи касбӣ»  ва қонунҳо «Оид ба ворид намудани тағйиру иловаҳо ба қонунҳо  «Дар  бораи хоҷагии деҳқонӣ (фермерӣ)», «Дар бораи маърифати экологии аҳолӣ» ва  «Дар  бораи боҷи давлатӣ» аз ҷумлаи онҳо мебошанд. Қонунҳои баимзорасида барои таъмини рушди босуръати иқтисодӣ – иҷтимоӣ, волояти қонун ва баланд бардоштани некуаҳволии мардуми Тоҷикистон равона шудаанд. Матни пурраи қонунҳо дар матбуот нашр мешавад. 01.10.2025 шаҳри Душанбе

Президент, Хабарҳо

Таъиноти кадрӣ

Имрӯз Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон, Пешвои миллат  муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон кадрҳоеро, ки ба вазифаҳои муовин ва судяҳои Суди конститутсионӣ, Суди Олӣ ва Суди Олии иқтисодии Ҷумҳурии Тоҷикистон пешниҳод гардиданд, барои суҳбат ба ҳузур пазируфтанд. Мутобиқи банди 8 моддаи 69 Конститутсияи Ҷумҳурии Тоҷикистон пешниҳодҳои Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон барои бозхонд намудан аз вазифаи муовини раиси Суди конститутсионӣ – Каримзода Карим Мазиё, аз вазифаи судяи Суди Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон – Хушмаҳмадзода Алифмо, Ҷуразода Насиба Ермад, Пӯлодӣ Мавҷуда Комил бо сабаби расидан ба синни ниҳоии дар вазифаи судя будан, Ваҳобзода Шаҳло Хотам, Оймаҳмадзода Маҳмадҷон – аз вазифаи судяҳои Суди Олӣ, Раҷабзода Парвина Шариф – аз вазифаи судяи Суди Олии иқтисодии Ҷумҳурии Тоҷикистон бо сабаби ба охир расидани муҳлати ваколати дар вазифаи судя будан, Абдураҳимзода Дилором Рустам – аз вазифаи судяи Суди конститутсионӣ, Раҳмонзода Саидалӣ Сабзалӣ – аз вазифаи муовини раиси Суди Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон – раиси  Коллегияи ҳарбӣ, Раҳимзода Хисрав Абдураҳмон, Наимзода Бахтиёр Раҳмоналӣ аз вазифаи судяҳои Суди Олии иқтисодӣ бо сабаби ба кори дигар гузаштан, ҳамзамон пешниҳодҳои Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон дар бораи интихоб намудани Абдураҳимзода Дилором Рустам – муовини раиси Суди конститутсионӣ ва Соҳибзода Муҳаммадҷон Маҳмадалӣ – судяи Суди конститутсионӣ, Раҷабзода Ҳотам Назар -муовини раиси Суди Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон – раиси Коллегияи ҳарбӣ, Мирзозода Мавлудахон Зайнӣ, Баротзода Ҳусейн Наҷот, Азизӣ Ҷалолиддин Азизхӯҷа, Мирзозода Манучеҳр Ҳасан, Раҳимзода Хисрав Абдураҳмон ба вазифаи судяи Суди Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон, Раҳмонзода Саидалӣ Сабзалӣ ба вазифаи муовини якуми раиси Суди Олии иқтисодии Ҷумҳурии Тоҷикистон, Раҷабзода Парвина Шариф судяи Суди Олии иқтисодии Ҷумҳурии Тоҷикистон ба Мачлиси миллии Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон ирсол гардиданд. 30.09.2025 шаҳри Душанбе

Прокрутить вверх