Имя автора: pressa

Президент, Хабарҳо

Оғози сафари корӣ ба ноҳияи Рашт ва ба истифода додани фурудгоҳи ноҳия

11 сентябр Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон, Пешвои миллат муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон бо мақсади ифтитоҳи як қатор иншооти  дорои таъйиноти гуногун дар ноҳияҳои  водии  Рашт, суҳбату  вохӯрӣ бо аҳолӣ ва  иштирок дар тантанаҳои идона ба  истиқболи ҷашни 35-солагии  Истиқлоли   давлатӣ   бо сафари корӣ ба ноҳияи Рашт ташриф оварданд. Дар  фурудгоҳи  ноҳияи   Рашт  Сарвари давлатро  роҳбарият ва сокинони шарафманди ноҳия бо эҳтирому самимият ва муҳаббати хос истиқбол гирифтанд. Дар ҳамин ҷо Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон нахуст фурудгоҳи ноҳияи Раштро мавриди баҳрабардорӣ қарор доданд. Бинои фурудгоҳ дар раванди корҳои ободонӣ бо дасттирии соҳибкорони ватанӣ навсозӣ шуда, дар он барои мусофирон шароити замонавии хизматрасонӣ муҳайё шудааст. Ба ин васила дар оянда бо кушодани хатсайрҳои нав рафтуомади мусофирон бо ҳавопаймоҳо дигар минтақахо барқарор гардида, хизматрасониҳо ба талаботи имрӯза мутобиқ карда мешаванд. Сарвари давлат ба кори бинокорон баҳои баланд дода, барои боз ҳам беҳтар шудани фаъолияти фурудгоҳ ба масьулон дастуру тавсияҳо доданд.

МАҚОЛАҲО

СИЁСАТИ ДАВЛАТИИ ҶУМҲУРИИ ТОҶИКИСТОН ДАР СОҲАИ ДИН: АСОСҲО, ҲАДАФҲО ВА АФЗАЛИЯТҲ

Дин дар таърихи ҷомеаи инсонӣ яке аз омилҳои муҳими ташаккули ҷаҳонбинӣ, ахлоқ, фарҳанг ва муносибатҳои иҷтимоӣ ба ҳисоб меравад. Дар тӯли таърих дин ба рушди маънавии инсон, таҳкими арзишҳои ахлоқӣ, эҳтироми инсон ва ташаккули фарҳанги ҷомеа таъсири назаррас расонидааст. Тоҷикистон низ ҳамчун як кишвари дорои таърихи куҳан ва фарҳанги ғании миллӣ дорои мероси бузурги динӣ ва маънавӣ мебошад. Дар шароити давлати соҳибистиқлол масъалаи муносибати давлат ва дин аҳамияти хос пайдо мекунад. Тоҷикистон роҳи ташаккули давлати дунявӣ ва ҳуқуқбунёдро интихоб намуда, сиёсати худро дар соҳаи дин бар асоси Конститутсия, қонунгузории миллӣ ва уҳдадориҳои байналмилалӣ ба роҳ мондааст. Конститутсияи Ҷумҳурии Тоҷикистон кишварро давлати дунявӣ эълон намуда, ҳамзамон ҳуқуқи шаҳрвандонро ба озодии виҷдон ва интихоби муносибати онҳо ба дин кафолат медиҳад. Аз ин нуқтаи назар, сиёсати давлатӣ дар соҳаи динро метавон ҳамчун яке аз самтҳои муҳими сиёсати иҷтимоӣ, ҳуқуқӣ ва маънавии давлат арзёбӣ намуд. Яке аз принсипҳои муҳими сохтори конститутсионии Тоҷикистон дунявият мебошад. Моддаи 1-и Конститутсия Ҷумҳурии Тоҷикистонро давлати соҳибихтиёр, демократӣ, ҳуқуқбунёд, дунявӣ ва ягона муайян мекунад. Дунявӣ будани давлат маънои онро дорад, ки ҳокимияти давлатӣ ба ягон дин ё мазҳаби муайян ҳамчун асоси ҳокимияти сиёсӣ такя намекунад. Дар баробари ин, дунявият ба маънои инкор ё маҳдуд намудани эътиқоди динии шаҳрвандон нест. Баръакс, моддаи 26-и Конститутсия муқаррар мекунад, ки ҳар шахс ҳуқуқ дорад муносибати худро нисбат ба дин мустақилона муайян намояд, динеро пайравӣ кунад ё пайравӣ накунад ва дар маросиму расму оинҳои динӣ иштирок намояд. Ҳамин тавр, дар заминаи конститутсионӣ ду принсипи муҳим паҳлу ба паҳлу қарор доранд: якум — дунявияти давлат, дуюм — кафолати озодии виҷдон ва эътиқоди шаҳрвандон. Маҳз мувозинати ин ду принсип асоси сиёсати давлатии Тоҷикистон дар соҳаи динро ташкил медиҳад. Барои муайян намудани ҳадафҳо ва самтҳои асосии сиёсати давлат дар соҳаи дин Консепсияи сиёсати давлатии Ҷумҳурии Тоҷикистон дар соҳаи дин аҳамияти махсус дорад. Дар он таъкид мешавад, ки сиёсати давлатӣ дар ин самт бар асоси Конститутсия, санадҳои ҳуқуқии байналмилалии эътирофнамудаи Тоҷикистон, Қонуни «Дар бораи озодии виҷдон ва иттиҳодияҳои динӣ» ва дигар санадҳои меъёрии ҳуқуқӣ ташаккул меёбад. Консепсия сиёсати давлатро дар пояи ғояҳои дунявӣ, озодии виҷдон, озодии пайравӣ ба дин, гуногунандешии динӣ, таҳаммулпазирӣ ва эҳтиром ба тамоми динҳо муайян мекунад. Ин нукта муҳим аст, зеро он нишон медиҳад, ки муносибати давлат ба дин бояд на танҳо аз нигоҳи ҳуқуқӣ, балки аз нуқтаи назари суботи ҷомеа, таҳаммулпазирӣ ва ҳамзистии осоиштаи шаҳрвандон низ баррасӣ карда шавад. Озодии виҷдон яке аз ҳуқуқҳои асосии инсон ба ҳисоб меравад. Ҳар шаҳрванд бояд имконият дошта бошад, ки ҷаҳонбинии динии худро мустақилона интихоб кунад. Аммо дар ҷомеаи ҳуқуқбунёд озодӣ ҳамеша бо масъулият алоқаманд аст. Истифодаи ҳуқуқу озодиҳои динӣ набояд ба ҳуқуқу озодиҳои дигарон, тартиботи ҷамъиятӣ ва амнияти ҷомеа зарар расонад. Аз ин рӯ, давлат мекӯшад муносибатҳои динӣ дар доираи қонун ба роҳ монда шаванд. Дар ин замина вазифаи давлат аз як тараф фароҳам овардани шароити ҳуқуқӣ барои озодии виҷдон ва аз ҷониби дигар пешгирии истифодаи дин ба мақсадҳое иборат аст, ки метавонанд ба суботи ҷомеа таҳдид намоянд. Яке аз масъалаҳои муҳим дар сиёсати давлатии Тоҷикистон муносибати байни давлат ва ташкилотҳои динӣ мебошад. Давлати дунявӣ ва ҷомеаи динӣ метавонанд дар як фазои ҳуқуқӣ ва иҷтимоӣ ҳамзистӣ намоянд. Давлат фаъолияти худро тибқи қонун анҷом медиҳад, ташкилотҳои динӣ бошанд, дар доираи қонун фаъолияти динии худро амалӣ мекунанд. Ин ҷудо будани давлат ва дин ба маънои ҷудо будани ҷомеа аз арзишҳои маънавӣ нест. Баръакс, арзишҳои ахлоқӣ, аз қабили ростқавлӣ, меҳрубонӣ, эҳтироми падару модар, кумак ба ниёзмандон, таҳаммулпазирӣ ва дурӣ аз зӯроварӣ метавонанд дар таҳкими ҷомеаи солим нақши муҳим дошта бошанд. Аз ин рӯ, дар ҷомеаи муосир масъалаи асосӣ на муқобилият гузоштани давлат ва дин, балки муайян намудани ҳудуди қонунии фаъолияти ҳар яке ва таъмини ҳамкории созанда дар масъалаҳои иҷтимоӣ ва маънавӣ мебошад. Яке аз самтҳои муҳими сиёсати давлатӣ дар соҳаи дин масъалаи пешгирии ифротгароӣ ва истифодаи нодурусти ғояҳои динӣ мебошад. Дар ҷаҳони муосир баъзан гурӯҳҳои ифротӣ кӯшиш мекунанд, ки номи динро барои ҳадафҳои сиёсӣ ё зӯроварона истифода баранд. Ин раванд метавонад ба ҷавонон, махсусан ҷавононе, ки дониши кофии динӣ ва ҷаҳонбинии устувор надоранд, таъсири манфӣ расонад. Аз ин рӯ, баланд бардоштани саводи динӣ, ҳуқуқӣ ва сиёсӣ яке аз воситаҳои муҳими пешгирии чунин хатарҳо мебошад. Ҷомеаи дорои сатҳи баланди маърифат метавонад байни таълимоти воқеии динӣ ва ғояҳои ифротӣ фарқ гузорад. Аз ин ҷиҳат, маърифатнокӣ ва таҳсилот на танҳо воситаи рушди инсон, балки воситаи муҳими ҳифзи амнияти ҷомеа низ ба ҳисоб мераванд. Яке аз бахшҳои муҳимми сиёсати давлатӣ дар самти дин ва ҳаёти иҷтимоӣ танзими анъана ва ҷашну маросим мебошад. Қонуни Ҷумҳурии Тоҷикистон «Дар бораи танзими ҷашну маросим дар Ҷумҳурии Тоҷикистон» барои танзими баргузории ҷашну маросим, ҳифзи арзишҳои фарҳангии миллӣ, пешгирии исрофкорӣ ва хароҷоти зиёдатӣ равона шудааст. Қонун ҳамчунин ба ҳимояи манфиатҳои иҷтимоии шаҳрвандон ва таъмини тартиботи ҷамъиятӣ таваҷҷуҳ мекунад. Қонун ба масъалаҳои маросими дафну азодорӣ, баргузории тӯю маъракаҳо ва дигар чорабиниҳои марбут ба анъанаҳои мардумӣ низ дахл мекунад. Масалан, дар он барои баъзе маросимҳои азодорӣ маҳдудиятҳои мушаххас пешбинӣ шудаанд ва маросими мавлудхонӣ низ бо шартҳои муайян ба танзим дароварда шудааст. Ҳадафи чунин танзим, тибқи маводи расмӣ, пешгирии зоҳирпарастӣ, исрофкорӣ, хурофот ва хароҷоти зиёдатӣ мебошад. Ин сиёсат аз он андеша сарчашма мегирад, ки анъанаҳо бояд ба зиндагии мардум мувофиқ бошанд ва ба вазъи иҷтимоию иқтисодии оилаҳо зарар нарасонанд. Масъалаи дигаре, ки дар сиёсати давлатӣ аҳамияти муҳим дорад, мубориза бо хурофот мебошад. Хурофот ва тасаввуроти нодуруст метавонанд дар ҷомеа боиси муносибатҳои ғайриилмӣ, истифодаи нодурусти эътиқоди мардум ва ҳатто мушкилоти иҷтимоӣ гарданд. Аз ин рӯ, баланд бардоштани сатҳи маърифати динӣ ва илмии аҳолӣ яке аз роҳҳои муҳими пешгирии чунин падидаҳо мебошад. Маърифати динӣ бояд ба инсон имкон диҳад, ки таърихи дин, арзишҳои ахлоқии он ва муносибати дуруст ба дигаронро дарк кунад. Ҳамзамон, маърифати илмӣ ба инсон қобилияти таҳлил, андешаи интиқодӣ ва муқоисаи маълумоти гуногунро медиҳад. Дар замони интернет ин масъала боз ҳам муҳимтар шудааст, зеро шаҳрвандон ҳар рӯз бо иттилооти гуногун рӯ ба рӯ мешаванд. Ҷавонон бояд тавонанд иттилооти дурусту боэътимодро аз маводи бардурӯғ, иғвоангез ё ифротӣ фарқ кунанд. Ҷавонон қисми асосии ҷомеаи оянда мебошанд. Аз ин рӯ, ҷаҳонбинӣ, саводи ҳуқуқӣ, сиёсӣ ва динӣ ва мавқеи шаҳрвандии онҳо барои ояндаи кишвар аҳамияти калон дорад. Ҷавон бояд ҳамзамон шахси босавод, ватандӯст, масъулиятшинос ва таҳаммулпазир бошад.

Президент, Хабарҳо

Суханронӣ дар маросими ифтитоҳи расмии Варзишгоҳи миллӣ ва барномаи театрикунонидашуда ба ифтихори ҷашни 35-солагии истиқлоли давлатии Ҷумҳурии Тоҷикистон

Ҳамватанони азиз! Сокинони муҳтарами пойтахти Тоҷикистони соҳибистиқлол! Ҳамаи шуморо бори дигар ба ифтихори ҷашни бузургу таърихӣ – 35-солагии истиқлолу озодии Ватани азизамон самимона табрик мегӯям. Сиву панҷ сол муқаддам мардуми шарафманду сарбаланди тоҷик соҳиби истиқлоли сиёсӣ гардиданд ва таъсиси давлати миллии худро эълон карданд. Яъне миллати тоҷик бо гузашти асрҳои зиёд давлатдории мустақили худро барқарор намуд ва ба давраи комилан нави таърихи худ ворид гардид. Дар ин давра, яъне тайи 35 сол Тоҷикистон роҳи ниҳоят сахту сангин, вале пуршарафи давлатсозиро тай намуд. Маҳз сулҳу субот ва оромии ҷомеа, ки дар натиҷаи саъйу талошҳои зиёд ба даст омад, барои созандагиву ободонии Ватан ва пешрафти устувори давлат заминаи мустаҳкам фароҳам овард. Имрӯз мо метавонем бо ифтихор изҳор намоем, ки Тоҷикистони соҳибистиқлоли мо ба шарофати заҳмати содиқона ва талошҳои ватандӯстонаи мардум ба марҳалаи нави рушд қадам гузоштааст. Ҳамватанони гиромӣ! Дар доираи тадбирҳои созандагиву бунёдкорӣ ба истиқболи ҷашни муқаддаси 35-солагии истиқлоли давлатии Тоҷикистон имрӯз мо шоҳиди боз як рӯйдоди хотирмон – ифтитоҳи Варзишгоҳи миллӣ бо 30 ҳазор ҷойи нишаст гардидем. Қобили зикр аст, ки Тоҷикистон тадриҷан ба яке аз марказҳои муҳимми баргузории чорабиниҳои байналмилалии варзишӣ дар минтақа табдил ёфта истодааст. Итминони комил дорам, ки Варзишгоҳи навбунёди миллӣ минбаъд ба маркази рушди футболи кишвар, макони баргузории муҳимтарин бозиҳои байналмилаливу минтақавӣ ва майдони омодасозии наслҳои футболбозони муосири тоҷик табдил меёбад. Ҳамчунин, мехоҳам бо қаноатмандиву ифтихор як нуктаи муҳимро иброз намоям: ҳамаи ободиҳое, ки то имрӯз дар кишвари азизамон, аз ҷумла дар пойтахти он – шаҳри Душанбе амалӣ гардидаанд, аз баракати истиқлолу озодӣ мебошанд. Мо бояд ҳамеша шукрона кунем, ки соҳибватану соҳибдавлат ҳастем, дар Ватани озод ва давлати соҳибихтиёр зиндагӣ мекунем. Мо бояд ба қадри неъмати бебаҳои истиқлолу озодӣ, сулҳу суботи комил ва ваҳдати миллӣ расем ва барои ҳифз кардану таҳким бахшидани пояҳои истиқлоли Ватани маҳбубамон бо иттиҳоду сарҷамъӣ саъйу талош намоем. Ҳамчунин, мо бояд ифтихор кунем, ки вориси яке аз тамаддунҳои қадимтарини ҷаҳон, яъне ориёӣ ҳастем ва анъанаҳои тамаддунсозиву фарҳангофарӣ, созандагиву ободгарӣ дар ниҳоди мо аз замонҳои бисёр қадим реша давонидаанд. Итминон дорам, ки мардуми шарифи Тоҷикистон ва махсусан ҷавонони ватандӯсти мо, инчунин соҳибкорони бонангу номус ин анъанаҳои неки аҷдоди ободгари худро идомаву вусъати бештар мебахшанд ва шуҳрату обрӯи давлати соҳибихтиёри тоҷиконро дар арсаи байналмилалӣ боз ҳам баланд мебардоранд. Бо ибрози итминон ба фардои боз ҳам дурахшони Тоҷикистони маҳбубамон бори дигар кулли ҳамватанони гиромӣ ва ҳамаи шумо – ҳозирини ин майдони бошукӯҳро ба ифтихори ҷашни 35-солагии истиқлоли давлатӣ самимона табрик мегӯям. Ба роҳбарияти мақомоти иҷроияи ҳокимияти давлатии пойтахти азизамон – шаҳри Душанбе ва сокинони он барои заҳмати содиқонаву ватандӯстона, ободу зебо гардонидани шаҳр ва иштироки фаъолонаашон дар чорабиниҳои ҷашнӣ миннатдорӣ баён менамоям. Хотирнишон менамоям, ки мо бояд боз ҳам заҳмат кашем, Ватани азизамон ва пойтахти онро ободу пешрафта гардонем, то тавонем дар қатори ҷомеаи мутамаддини башарӣ ҷойгоҳи шоиста пайдо намоем. Бигзор, истиқлоли давлатӣ ҷовидон, ваҳдати миллӣ пойдор ва Парчами давлати Тоҷикистон ҳамеша парафшон бошад! Бигзор, Ватани азизамон боз ҳам ободу пешрафта гардад, сулҳу оромӣ дар кишвари биҳиштосоямон пойдор бошад ва дар хонадонамон файзу баракат зиёда гардад! Ба ҳар як хонадони мамлакат, аз ҷумла ба сокинони пойтахти он саломатӣ, рӯзгори обод, саодати зиндагӣ ва ба Тоҷикистони маҳбубамон сулҳу суботи ҷовидонӣ ва пешрафту ободии боз ҳам бештар орзу менамоям. Ҷашни истиқлолу озодии Ватани маҳбубамон муборак бошад, ҳамватанони азиз! Зиндаву ҷовидон бод, Тоҷикистони соҳибистиқлол!

Президент, Хабарҳо

Иштирок дар роҳпаймоии сокинони шаҳри Душанбе ба ифтихори 35-солагии Истиқлоли давлатӣ

9 сентябр дар майдони Истиқлоли пойтахт Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон, Пешвои миллат муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон дар роҳпаймойии сокинони шаҳри Душанбе ба ифтихори 35-солагии Истиқлоли давлатӣ иштирок ва суханронӣ намуданд. Нахуст Президенти кишвар муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон ҳамаи ҳозиринро ба ифтихори ҷашни бузургу муқаддаси 35-солагии Истиқлоли давлатии Ҷумҳурии Тоҷикистон самимона табрик гуфтанд. Таъкид шуд, ки 35 сол муқаддам мардуми тоҷик соҳибистиқлол гардиданд ва таъсиси давлати миллии худро эълон карданд. Яъне миллати тоҷик бо гузашти асрҳои зиёд давлатдории мустақили худро барқарор намуд ва ба давраи комилан нави таърихи худ ворид гардид. Гуфта шуд, ки дар натиҷаи ҷанги таҳмилии шаҳрвандии ибтидои солҳои 90-уми асри гузашта давлати тозаистиқлоли тоҷикон ба хатари нобудӣ рӯ ба рӯ гардид ва пароканда шудани миллати тоҷик ба воқеияти даҳшатноки он рӯзҳо табдил ёфт. Ба таъкиди Роҳбари давлат муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон дар чунин марҳалаи тақдирсоз мардуми сарбаланду истиқлолхоҳи тоҷик ва фарзандони бонангу номуси он ба хотири ҳифзи давлатдории миллии худ сарҷамъу муттаҳид шуданд ва Ватани маҳбуби хешро аз ин фоҷиа наҷот доданд. “Соҳиби истиқлоли давлатӣ гардидан ва баъдан бо талошу мубориза ҳифз кардани истиқлолу озодии бадастомада, барқарор намудани сулҳу оромӣ, суботи комили сиёсӣ ва ваҳдати миллӣ бузургтарин дастоварди миллати тоҷик дар таърихи навини худ мебошад”, – иброз доштанд Пешвои миллат муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон. Сарвари давлат маҳз ба ҳамин хотир, ин рӯйдоди бузург, яъне истиқлолро барои мардуми тоҷик сарнавиштсоз арзёбӣ намуданд. Зикр гардид, ки пешрафту ободиҳое, ки бо дастони мардуми шарифи Тоҷикистон ва бо заҳмати софдилонаи ҳар як фарди Ватан дар 35 соли гузашта анҷом дода шуданд, аз нигоҳи арзиши таърихӣ ба 100 сол баробар аст. Ба андешаи Пешвои миллат муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон муҳимтарин ва бузургтарин дастоварди мо дар ин муддат барқарорсозии ҳокимияти конститутсионӣ, истиқрори сулҳи пойдору бебозгашт ва расидан ба ваҳдати миллӣ мебошад, ки бо муборизаву фидокориҳои ватандӯстона ва заҳмату талошҳои содиқонаи мардуми шарафманди кишвар ба даст омад. Таъкид шуд, ки муҳимтар аз ҳама, дар ин муддат насле ба дунё омад ва ба камол расид, ки ҳисси баланди миллӣ дорад, худшиносу худогоҳ ва ватандӯсту ватанпараст аст, дар пайи омӯхтани илму дониш ва касбу ҳунар аст ва омода аст, ки истиқлолу озодии Ватани худро ҳимоя намояд ва кишвари худро боз ҳам ободу пешрафта гардонад. “Мо бо халқи шарафманди тоҷик, аз ҷумла ҷавонони бонангу номуси худ ифтихор мекунем ва аз ҳар яки онҳо умеди зиёд дорем!”, -таъкид доштанд Президенти кишвар муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон. Сарвари давлат муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон аз эътирофи Тоҷикистон ва қабули ташаббусҳои ҷаҳонии кишвар андешаронӣ карда, ташаббуси нави Тоҷикистон доир ба “Даҳсолаи байналмилалии таҳкими сулҳ ба хотири наслҳои оянда, солҳои 2027 – 2036”-ро исботи ин гуфтаҳо номиданд. Дар фароварди сухан Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон бори дигар сиву панҷумин солгарди истиқлоли давлатии Тоҷикистонро ба кулли мардуми кишвар, сокинони пойтахти зебоямон, ҳамватанону ҳамзабонони бурунмарзӣ ва ҳамаи иштирокдорони роҳпаймоии имрӯза самимона табрик гуфта, ба ҳар як фарди Ватан ва ҳар як хонадони тоҷик бахту саодат, иқболи нек, файзу баракат ва рӯзгори обод орзу намуданд. Пас аз суханронии Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон, Пешвои миллат муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон дар чорабинии идона бо иштироки сокинони пойтахт, намояндагони касбу кори гуногун, ҷавонон ва наврасони накуиқболу хуштолеъи даврони соҳибистиқлолӣ ба ифтихори ҷашни муқаддасу фархундаи миллӣ – 35-солагии Истиқлолияти давлатии Ҷумҳурии Тоҷикистон роҳпаймоии идона баргузор гардид. Аз руйи ҳаҷм ва шукуҳ ин калонтарин роҳпаймоии идона дар давоми 35 соли соҳибистиқлолии кишвар дар пойтахти Тоҷикистони азиз буд, зеро дар он беш аз 120 ҳазор нафар аз назди минбари асосӣ гузаштанд. Дар роҳпаймоӣ роҳбарону кормандони вазорату кумитаҳо, Мақомоти иҷроияи ҳокимияти давлатии шаҳри Душанбе ва ноҳияҳои он, муассисаҳои олии таълимӣ, намояндагони соҳаҳои саноат, кишоварзӣ, нақлиёт, алоқа, энергетика, тандурустӣ, маорифу фарҳанг, варзишгарон, бунёдгарони неругоҳи обии Роғун, намояндагони ташкилоту муассисаҳо, ширкатҳои мухталиф, сокинони пойтахт ва ҷавонону наврасон фаъолона иштирок намуданд. Ин чорабинии бошукуҳи идона барои арҷ гузоштан ба муқаддасоти миллӣ, Истиқлоли давлатӣ ва эҳтиром ба арзишҳои давлатдорӣ дар сатҳи баланди ташкилӣ баргузор карда шуд. Иштирокдорони роҳпаймоӣ бо парчамҳои давлатӣ ва шиору овезаҳои идона дар фазои тантанавӣ бо муҳаббату садоқат ба Тоҷикистони соҳибистиқлол роҳпаймоӣ намуданд. Бояд гуфт, ки чунин чорабиниҳои идона барои таҳкими ҳисси худогоҳию худшиносӣ, ватанпарастӣ, ва гиромидошти неъматҳои даврони соҳибистиқлолӣ замина фароҳам меоранд.

Президент, Хабарҳо

Табрикоти роҳбарони кишварҳои хориҷӣ ба Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон ба муносибати ҷашни истиқлоли давлатии Ҷумҳурии Тоҷикистон

Дар иртибот ба ҷашни 35-солагии Истиқлоли давлатии Ҷумҳурии Тоҷикистон аз номи роҳбарони шарикони байналмилалии кишвари мо ба номи Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон, Пешвои миллат муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон паёмҳо ва барқияҳои шодбошӣ ворид гардидаанд, ки дар онҳо бо арзи ғояти эҳтиром ба Сарвари давлати мо ва таманниёти нек ба мардуми Тоҷикистон аз ҷумла навишта шудааст: «Муҳтарам Ҷаноби Олӣ, Ба муносибати Рӯзи Истиқлолият ба Шумо самимонатарин табрикоти худро изҳор менамоям. Рӯзҳои миллӣ барои бознигарии роҳи тайкардаи кишвар, саҳми он дар ҷомеаи байналмилалӣ ва ормонҳое, ки ояндаи онро муайян мекунанд, фурсати муҳим мебошанд. Онҳо ҳамчунин ба мо арзиши муколама ва ҳамбастагиро дар роҳи ҳалли мушкилоти ҷаҳонӣ хотиррасон менамоянд. Ҷаҳони имрӯз бо имтиҳони таъхирнопазир рӯ ба рӯст: хотима додан ба ҷангҳо ва пешгирӣ аз сар задани ҷангҳои нав; муқовимат ба буҳрони иқлимӣ; коҳиш додани нобаробарӣ; ва таъмини истифодаи масъулонаи технологияҳои пешрафта. Ҳалли ин ва дигар мушкилот тақозо менамояд, ки тааҳҳудоти худро аз нав тақвият бахшем ва ба ҳамкориҳои бисёрҷониба содиқ бимонем, то сулҳу амният таъмин гардида, ба пешбурди Ҳадафҳои рушди устувор мусоидат намоем ва ҳуқуқи инсонро ҳифз кунем. Бори дигар, бо камоли хушнудӣ ба мардуми Ҷумҳурии Тоҷикистон ба муносибати ин рӯзи фархунда беҳтарин орзуҳои худро мерасонам. Муҳтарам Ҷаноби Олӣ, эҳтиромоти олии маро қабул фармоед». Дабири кулли СММ Антониу Гутерриш ***** «Ба Ҷаноби Олӣ Эмомалӣ Раҳмон Табрикоти самимимонатарини маро ба муносибати иди миллӣ — Рӯзи истиқлолияти Ҷумҳурии Тоҷикистон қабул фармоед. Тоҷикистон таҳти роҳбарии Шумо ба дастовардҳои назаррас дар соҳаҳои иҷтимоӣ ва иқтисодӣ ноил гардида, дар ҳалли масъалаҳои муҳими рӯзномаи минтақавӣ ва байналмилалӣ саҳми арзанда мегузорад. Муносибатҳои байни Маскав ва Душанбе дар рӯҳияи шарикии стратегӣ ва ҳампаймонӣ ба таври афзоянда рушд мекунанд, ки инро мулоқоти чанде пеши мо дар Бишкек ба таври комил тасдиқ намуд. Мо, бешубҳа, муколамаи созандаву пурмазмун ва кори муштараки зичро ҷиҳати боз ҳам афзун намудани тамоми маҷмӯи робитаҳои мутаносибан судманди Россияву Тоҷикистон ба нафъи халқҳои ба ҳам дӯсти мо ва манфиати таҳкими амният ва субот дар Осиёи Марказӣ идома хоҳем дод. Ба Шумо, Эмомалӣ Шарифовичи муҳтарам, саломатии бардавом ва дар фаъолияти давлатиатон комёбиҳо, инчунин, ба тамоми ҳамватанони Шумо хушбахтиву шукуфоӣ хоҳонам». Президенти Федератсияи Русия Владимир Путин ***** «Муҳтарам ҷаноби Президент, Шарафмандам, ки ба Шумо ва мардуми дӯсти Тоҷикистон табрикоти самимӣ ва таманниёти неки худро ба муносибати 35-умин солгарди Истиқлолияти давлатии Ҷумҳурии Тоҷикистон изҳор намоям. Дар тӯли 35 сол Тоҷикистон таҳти роҳбарии Шумо дар эъмори давлатдорӣ ба муваффақиятҳои назаррас ноил гардид. Ҷониби Чин ҳамчун ҳамсояи дӯст ва шарики стратегии ҳамаҷонибаи Тоҷикистон аз ин дастовардҳо сидқат шод аст. Моҳи майи соли ҷорӣ мо мулоқот кардем ва якҷоя Шартнома дар бораи ҳусни ҳамсоягии абадӣ, дӯстӣ ва ҳамкорӣ, инчунин, Изҳороти муштараки Чин ва Тоҷикистонро дар бораи амиқсозии муносибатҳои ҳамкории ҳамаҷониба ва шарикии стратегӣ дар давраи нав имзо намуда, нақшаи нави рушди муносибатҳои дуҷонибаро тарҳрезӣ кардем. Ман ба рушди муносибатҳои Чин ва Тоҷикистон аҳамияти бузург медиҳам ва омодаам, ки якҷо бо Шумо барои пешбурди раванди ташаккули ҷомеаи дорои тақдири муштараки Чин ва Тоҷикистон баҳри ба даст овардани манфиатҳои бештар барои мардуми ду кишвар кӯшиш ба харҷ диҳам. Ба Тоҷикистон шукуфоиву ободӣ ва ба мардуми тоҷик хушбахтиву саломатӣ таманно дорам». Раиси Ҷумҳурии Мардумии Чин Си Ҷинпин ***** «Муҳтарам ҷаноби Президент, Барои ман боиси ғояти хушнудӣ аст, ки ба Шумо ва мардуми шарифи Шумо дар таҷлили марҳалаи муҳим дар таърихи ғании Тоҷикистон — 35-умин солгарди Истиқлолият ҳамроҳ шавам. Решаҳои нерумандии Тоҷикистон аз мардум ва зебогии табиати он маншаъ мегирад. Аз замони пошхӯрии Иттиҳоди Шӯравӣ ва ба даст овардани соҳибихтиёрии миллӣ, пайвандҳои иҷтимоӣ ва сиёсии шумо пайваста мустаҳкам шудаанд, ки ин боис ба густариши ҳамкориҳои стратегӣ ва иқтисодӣ бо Иёлоти Муттаҳида гардид. Ман ҷонибдории устувори Шуморо аз сулҳу субот ҳам дар Осиёи Марказӣ ва ҳам дар тамоми ҷаҳон қадр мекунам ва бесаброна интизори идомаи муколамае ҳастам, ки ба он моҳи ноябри соли гузашта дар Кохи Сафед ҳусни оғоз бахшида будем. Бонуи аввал низ ба ман ҳамроҳ шуда, таманниёти неки худро ба Шумо ва тамоми мардуми Тоҷикистон мерасонад». Президенти Иёлоти Муттаҳидаи Амрико Доналд Трамп ***** «Муҳтарам Эмомалӣ Шарифович! Шарафёбам, ки аз самими қалб Шумо ва мардуми кишвари дӯсти Шуморо ба муносибати иди миллӣ — 35-умин солгарди истиқлоли Ҷумҳурии Тоҷикистон табрик гуфта, таманниёти неки худро изҳор намоям. Дар ин давраи таърихӣ таҳти роҳбарии хирадмандонаи Шумо мардуми дӯсти Тоҷикистон ин ҷашни бузурги худро бо ба даст овардани натиҷаҳои баланд ва комёбиҳои назаррас дар ҳама соҳаҳо пешвоз мегирад. Мехостам ба таври махсус ислоҳоти густурда ва корҳои созандаеро, ки дар кишвари Шумо дар роҳи баланд бардоштани некӯаҳволии аҳолӣ ва таъмини рушди устувор амалӣ мешаванд, инчунин, таҳкими ҳамаҷонибаи обрӯю эътибор ва нуфузи Тоҷикистонро дар арсаи байналмилалӣ таъкид намоям. Дар солҳои охир пайвандҳои бисёрасраи бародарӣ ва муносибатҳои неки ҳамсоягии халқҳои ӯзбеку тоҷик — дӯстони азалӣ ва ҳамсоягони наздик, ки ҳамеша якдигарро дастгирӣ мекунанд, ба таври бесобиқа рушд ёфтанд. Дар натиҷаи муколамаи пурмазмун ва гуфтушунидҳои созанда, ки дар рафти сафари давлатии Шумо ба Ӯзбекистон дар моҳи марти соли ҷорӣ сурат гирифтанд, муносибатҳои шарикии стратегӣ ва ҳампаймонии мо ба сатҳи сифатан нав баромаданд. Мутмаинам, ки муносибатҳои ҳамаҷониба, дарозмуддат ва мутаносибан судманди мо минбаъд низ ба хотири шукуфоии умумии халқҳоямон пайваста таҳким хоҳанд ёфт. Бо истифода аз фурсат, ба Шумо, Ҷаноби Олӣ, саломатии комил, хушбахтии оилавӣ ва дар фаъолияти масъулиятноки давлатиатон комёбиҳои бузург, инчунин, ба мардуми дӯсти Тоҷикистон сулҳу осоиш, шукуфоӣ ва пешрафти минбаъда орзумандам». Президенти Ҷумҳурии Узбекистон Шавкат Мирзиёев ***** «Муҳтарам Эмомалӣ Шарифович, Аз номи мардуми Қирғизистон ва аз номи худам Шумо ва мардуми Ҷумҳурии Тоҷикистонро бо Рӯзи истиқлол аз таҳти дил табрик мегӯям. Зери роҳбарии хирадмандонаи Шумо Ҷумҳурии Тоҷикистон ислоҳоти васеъмиқёсро бомуваффақият амалӣ намуда, тамоюлҳои устувори рушди иқтисодиро таъмин мекунад ва дар самти баланд бардоштани сатҳи зиндагии аҳолӣ ба натиҷаҳои назаррас ноил гардидааст. Ба шарофати кӯшишҳои муштараки мо, муносибатҳои Қирғизистону Тоҷикистон имрӯз ба сатҳи баланди шарикӣ расидаанд. Бо хушнудӣ мавҷудияти ҳамдигарфаҳмиро байни кишварҳоямон дар тамоми самтҳои муҳим қайд мекунам. Дар натиҷаи иқдомҳо ва амалҳои муштараки мо масъалаҳои сарҳади давлатӣ ҳалли худро ёфтанд ва ҳамкориҳо дар соҳаҳои тиҷоративу иқтисодӣ, сармоягузорӣ, нақлиётию транзитӣ ва фарҳангию гуманитарӣ ба сатҳи сифатан нав баромаданд. Бар он боварам, ки ҳамаи ин натиҷаи наздикии таърихӣ ва маънавии ду халқ, инчунин, сатҳи баланди эътимод байни ду давлати бародар мебошад. Омодагии худро барои идомаи фаъолияти муштараки минбаъда 

Президент, Хабарҳо

Суханронӣ ба муносибати 35-солагии истиқлоли давлатии Ҷумҳурии Тоҷикистон

Ҳамватанони азиз! Ҳозирини гиромӣ! Имрӯз мо – мардуми куҳанбунёду тамаддунсози тоҷик ҷашни муқаддасу сарнавиштсоз – 35-солагии истиқлоли давлатии худро дар фазои сулҳу оромии сартосарӣ, суботи комили сиёсӣ, ваҳдати пойдори миллӣ ва рушди устувори иқтисодиву иҷтимоии кишвари маҳбубамон таҷлил мекунем. Бо ифтихору сарфарозӣ кулли мардуми шарафманди Тоҷикистон ва ҳамватанону ҳамзабонони бурунмарзиамонро ба муносибати ин санаи бузурги таърихӣ самимона табрик гуфта, ба ҳар як   хонадони мамлакат саломативу хушбахтӣ ва осоишу оромӣ орзу менамоям. Истиқлол барои ҳар як фарди бонангу номус ва худогоҳу худшинос рамзи олии озодӣ, нишонаи возеҳи соҳибихтиёрӣ ва ҳастии миллати ориёитабори тоҷик, мояи ифтихору сарбаландӣ ва рукни бунёдии давлатдории муосири тоҷикон мебошад. Ин рӯйдоди бузург барои мо пайғоми адолати таърихӣ, эҳёи анъанаҳои бостонии давлатдорӣ ва оғози бунёди давлати навини миллӣ маҳсуб мешавад. Сию панҷ соли соҳибистиқлолӣ возеҳан собит сохт, ки тоҷикон ҳамчун миллати фарҳангиву тамаддунсоз дорои хиради азалӣ, иродаи матин ва неруи бузурги созанда мебошанд. Дар хотираи таърихии миллати тоҷик солҳои нахустини давлатдории навин ҳамчун давраи ниҳоят душвор ва пуртазод нақш бастаанд. Дар натиҷаи ҷанги таҳмилии шаҳрвандии ибтидои солҳои 90-уми асри гузашта кишвари мо ба буҳрони амиқи сиёсиву иқтисодӣ ва гирдоби ҷанги таҳмилии шаҳрвандӣ рӯ ба рӯ гардида, хатари нобудии давлат ва пароканда шудани миллат ба воқеияти талхи он рӯзҳо табдил ёфта буд. Ҷанги таҳмилии шаҳрвандӣ, ки қариб панҷ сол идома пайдо кард, боиси ба ҳалокат расидани беш аз 150 ҳазор нафар фарзандони ин Ватан гардид, садҳо ҳазор шаҳрвандони моро аз хонаву дар маҳрум сохта, ба гурезаҳои иҷборӣ табдил дод ва рушди Тоҷикистонро барои солҳои тӯлонӣ ба таъхир андохт. Дар он айём садҳо ҳазор нафар мутахассисони беҳтарин кишварро тарк намуданд. Ин ҷангро бадхоҳони миллати тоҷик дар заминаи манфиатҳои ғаразноки худ ва бо истифода аз афроди ноогоҳу ғофили ҷомеа бар сари миллати мо таҳмил намуданд, ки пайомадҳои он ба раванди давлатсозӣ ва рушди кишвар таъсири зарбаи ҷонхоҳ расонид. Маҳз дар чунин вазъи ниҳоят ҳассосу сарнавиштсоз, ки масъалаи ояндаи миллати тоҷик ва бақои давлати тоҷикон дар миён буд, моҳи ноябри соли 1992 дар шаҳри бостонии Хуҷанд Иҷлосияи 16-уми Шурои Олӣ баргузор гардид. Зеро дар он рӯзҳо пойтахти давлати тозаистиқлоли мо ба майдони мухолифати шадиди мусаллаҳона табдил ёфта, Конститутсия ва қонунҳо зери по шуда буданд ва ҳеҷ кас амнияти вакилони мардумиро кафолат дода наметавонист. Ин рӯйдоди таърихӣ, яъне Иҷлосияи 16-ум барои кишвари дар вартаи нобудӣ қарордоштаи мо нуқтаи гардиши сарнавишт ва оғози бунёди давлати нави миллӣ гардид. Санаду қарорҳои дар раванди иҷлосия қабулшуда заминаи ҳуқуқӣ ва сиёсии барқарорсозӣ ва рушди давлатдории навини тоҷиконро фароҳам оварда, роҳи минбаъдаи пешрафти кишварро муайян намуданд. Ман ҳамчун Раиси навинтихобшудаи Шурои Олӣ ва Сарвари давлат санаи 12-уми декабри соли 1992 ба мардуми шарифи Тоҷикистон расман муроҷиат карда, таъкид намудам, ки сиёсати мо бояд ба самти бунёди давлати нав, яъне давлати демократӣ, ҳуқуқбунёд, дунявӣ ва иҷтимоӣ нигаронида шавад. Вақт исбот намуд, ки интихоби чунин низоми давлатдорӣ беҳтарин шакли идоракунӣ буда, самараи онро мо дар тӯли зиёда аз се даҳсола ба хубӣ эҳсос намудем. Вале хотиррасон месозам, ки дар он рӯзҳои ниҳоят мураккабу ҳассоси ибтидои солҳои 90-ум баъзеҳо дар фикри бунёди давлати коммунистӣ, яъне нигоҳ доштани сохти давлатдории пешина ва баъзеҳо дар пайи сохтани давлати исломӣ буданд. Ман дар он рӯзҳои барои кишварамон сарнавиштсоз изҳор дошта будам, ки куҳандиёри мо – Тоҷикистони азиз – бояд дар ҷомеаи ҷаҳонӣ ҷойгоҳи худро ёбад ва барои ин, пеш аз ҳама, сулҳу осоиш зарур аст. Қасам ёд карда будам, ки ман ҳастии худро ба ин миллату ин Ватан мебахшам, ба шумо сулҳ меорам, тамоми донишу таҷрибаамро барои қатъи ҷанги шаҳрвандӣ, барқарор намудани сулҳу субот дар кишвар ва амну осоиш дар ҳар як хонадон равона карда, барои пешрафту ободии Ватани азизам содиқона хизмат мекунам. Зеро ман ба ояндаи неки Ватанам ва ҳаёти хушбахтонаи халқи азияткашидаам бовар доштам. Имрӯз бо ифтихору сарфарозӣ изҳор медорам, ки бо такя ба хиради миллӣ ва дастгирии бевоситаи мардуми шарифи Тоҷикистон мо аз имтиҳони сахту сангини тақдир бо эҳсоси баланди масъулият дар назди таърих ва ояндаи халқамон гузаштем. Як муваффақияти бузурги мо дар он айёми фоҷиабор ин аст, ки оташи ҷанги таҳмилии шаҳрвандиро хомӯш кардем, беш аз як миллион нафар ҳамватанони ба кишварҳои гуногун парешонгардидаро ба Ватан баргардонидем ва ваҳдати миллиро таъмин намудем. Ин таҷриба аз ҷониби ҷомеаи байналмилалӣ ҳамчун падидаи нодири сулҳофарӣ эътироф гардида, имрӯз низ таҷассуми иродаи қавӣ, масъулияти баланди миллӣ ва ваҳдати мардуми тоҷик ба ҳисоб меравад. Яъне мо тавонистем, ки сарҷамъу муттаҳид шавем ва даст ба дасти ҳам дода, сулҳу оромӣ ва суботи сиёсиро дар кишварамон барқарор созем! Давлати ҷавони тоҷиконро аз гирдоби нобудӣ ва миллати тоҷикро аз хатари парокандагӣ наҷот бахшем! Асосҳои устувори пешрафти давлат ва рушди ҷомеаро поягузорӣ намоем! Ва ба ҷаҳониён исбот кунем, ки миллати тоҷик қодир аст бо ақлу хирад ва сабру таҳаммул сарнавишти худро мустақилона муайян созад. Имрӯз шукрона мекунам, ки ба шумо – мардуми азизу заҳматқаринам – такя кардам, шумо сиёсати пешгирифтаи маро пуштибонӣ кардед ва мову шумо, бо вуҷуди тамоми мушкилоти вазнини он замон, ба ин рӯзи босаодат расидем! Ҳозирини арҷманд! Тамоми дастовардҳои сиёсиву иқтисодӣ, фарҳангиву иҷтимоӣ ва пешрафти устувори Тоҷикистон аз истиқлоли давлатӣ ва Иҷлосияи таърихии 16-уми Шурои Олӣ сарчашма мегиранд. Маҳз дар ҳамин иҷлосия нахустин рамзи давлатдории тоҷикон – Парчами миллӣ қабул гардида, замина барои таҳия ва тасдиқи дигар рамзҳои давлатӣ ва муҳимтар аз ҳама, Конститутсияи Тоҷикистон фароҳам оварда шуд. Ҳамватанони азизи мо хуб дар ёд доранд, ки дар давраи ҷанги таҳмилии шаҳрвандӣ сохторҳои идоракунии давлатӣ ва мақомоти ҳифзи ҳуқуқ пурра фалаҷ гардида буданд. Бинобар ин, яке аз масъалаҳои муҳимтарину сарнавиштсози он айём барқарор намудани сохти конститутсионӣ, ба роҳ мондани фаъолияти мақомоти ҳифзи ҳуқуқ, таъсиси сохторҳои низомӣ ва таъмин намудани волоияти қонун буд. Зеро риояи дақиқи қонун, баробарии ҳама дар назди он ва масъулияти шаҳрвандӣ на танҳо заминаи сулҳу оромӣ ва тартибу низом дар ҷомеа, балки асоси давлати ҳуқуқбунёд мебошад. Соҳибистиқлолӣ тақозо менамуд, ки дар кишвар ислоҳоти бунёдии конститутсионӣ амалӣ карда, санади олии ҳуқуқие қабул гардад, ки дар он ҳадафу ормонҳои миллӣ, асосҳои давлатдорӣ ва низоми сиёсии мамлакат муайян карда шаванд. Шашуми ноябри соли 1994 тавассути раъйпурсии    умумихалқӣ аввалин Конститутсияи Тоҷикистони соҳибистиқлол қабул гардид. Дар миёни собиқ ҷумҳуриҳои Шуравӣ Тоҷикистон яке аз нахустин кишварҳое буд, ки Конститутсияи давлати соҳибистиқлоли худро бо раъйпурсии умумихалқӣ қабул намуд. Ин санади

Президент, Хабарҳо

Иштирок дар ҳамоиши илмии Анҷумани тоҷикон ва форсизабонони ҷаҳон – Пайванд

7 сентябр дар Кохи Ваҳдати пойтахт таҳти раёсати Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон, Раиси Анҷумани тоҷикон ва форсизабонони ҷаҳон – Пайванд, Пешвои миллат муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон ҳамоиши илмии Анҷумани тоҷикон ва форсизабонони ҷаҳон таҳти унвони “Тоҷикистони соҳибистиқлол – пайвандгари тамаддуни ориёӣ” баргузор гардид. Дар кори ҳамоиши илмӣ дар баробари олимону муҳаққиқони ватанӣ, инчунин зиёда аз 230 меҳмон аз 27 кишвари дунё ширкат доранд. Ҳамоиши илмии “Тоҷикистони соҳибистиқлол-пайвандгари тамаддуни ориёӣ”-ро президенти Академияи миллии илмҳои Тоҷикистон, академик Хушвахтзода Қобилҷон Хушвахт ифтитоҳ намуда, суханро ба Президенти кишвар муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон дод. Роҳбари давлат муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон нахуст ҳамаи иштирокдорони ҳамоишро ба муносибати ҷашни фархундаи 35-умин солгарди Истиқлоли давлатии Ҷумҳурии Тоҷикистон табрик намуда, меҳмонон – донишмандон, олимон, аҳли ҳунар, аъзои фаъоли Анҷумани “Пайванд”-ро ба Тоҷикистони озоду соҳибистиқлол – хонаи умеди тамоми тоҷикон ва форсизабонони ҷаҳон хайрамақдам гуфтанд. Пешвои миллат муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон изҳор доштанд, ки Анҷумани байналмилалии Пайванд падидаи беназири даврони соҳибистиқлолии Тоҷикистон аст, ки тайи ин солҳо ба майдони паҳновари ҳамоиши тоҷикон ва форсизабонони ҷаҳон табдил ёфт. Гуфта шуд, ки иштироки фаъоли меҳмонони гиромӣ дар ҷашни истиқлоли тоҷикон нишонаи равшани арҷгузорӣ ба забону фарҳанг, таъриху тамаддун ва арзишҳои муштараки маънавии мардумони форсизабон мебошад. Ба андешаи Сарвари давлат муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон дар замоне, ки ҷаҳони муосир ба раванди пуршиддати рақобати ҳувиятҳо, забонҳо, арзишҳо ва манфиатҳо ворид гардидааст, барои мо – мардумони форсизабон иттиҳоду ҳамбастагии маънавӣ ва фарҳангӣ аҳаммияти бузург дорад. “Ҳанӯз 8 сентябри соли 1993 хотирнишон карда будам, ки ҳадафи асосии анҷумани мо эҷод ва истиқрори муносибатҳои таърихӣ ва вусъат додани робитаҳои илмиву фарҳангии мардумони форсизабон аст”, -иброз доштанд Роҳбари давлат муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон. Сарвари давлат муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон саҳми тоҷикони бурунмарзӣ ва форсизабононро дар муаррифии Тоҷикистони соҳибистиқлол, дастовардҳо ва густариши эътибору обрӯи он дар арсаи байналмилалӣ шоиста арзёбӣ намуданд. Таъкид гардид, ки аъзои Шуро ва Кумитаи иҷроияи Анҷумани Пайванд дар омодасозӣ ва баргузории ҳамоишҳои илмиву фарҳангӣ, аз ҷумла 1150-солагии падари адабиёти классикии тоҷику форс устод Абӯабдуллоҳи Рӯдакӣ, 680-солагии орифи бузурги Машриқзамин Мир Сайид Алии Ҳамадонӣ, 1400-солагии Борбади Марвазӣ, ҳазораи “Шоҳнома”-и Абулқосими Фирдавсӣ, 700-солагии Ҳофизи Шерозӣ, 675-солагии Камоли Хуҷандӣ, 600-солагии Абдурраҳмони Ҷомӣ ва 960-солагии ҳаким Умари Хайём саҳми арзишманд гузоштанд. Хизмати онҳо дар баргузории ҷашни 1100-солагии давлати Сомониён, ҳамоишҳои байналмилалии “Авасто ва тамаддуни ҷаҳонӣ”, “Саҳми тоҷикон ва форсизабонон дар тамаддуни ҷаҳон: дирӯз ва имрӯз”, 2700-солагии шаҳри Кӯлоб ва бузургдошти “Соли тамаддуни ориёӣ” шоистаи таҳсин аст. Муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон ба аъзои анҷуман муроҷиат карда, таъкид доштанд, ки мо бояд на танҳо ворисони ин тамаддуни бузург бошем, балки онро бо шаклу мазмуни нави мутобиқ ба руҳи замони муосир ва бо дастовардҳои нави илмӣ ғанӣ гардонем. Сарвари давлат муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон иброз доштанд, ки тамаддуни ориёӣ аслу решаи мост ва ояндаи мо ба он вобаста аст, ки мо то чӣ андоза ин аслро дар ҷаҳоншиносии зеҳниву миллии худ ҳифз хоҳем кард. Дар ҳамоиши навбатии Анҷуман Пешвои миллат муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон дар бораи нашр ва дастрас кардани Шоҳномаи безаволи Абулқосим Фирдавсӣ ба мардуми Тоҷикистон, инчунин иқдоми дар шаҳри Душанбе бунёд кардани Конуни тамаддуни ориёӣ ва Маркази байналмилалии Наврӯз ба хотири ташаккул ва рушди тамаддуни бостонӣ андешаронӣ намуданд. Гуфта шуд, ки Конуни тамаддуни ориёӣ маркази зиндаи фарҳангӣ, илмӣ ва маърифатӣ хоҳад буд, ки таърихи мардумони ориёиро чун ойинаи як тамаддуни созанда, эҷодгар ва таъсиргузор ба ҷаҳони бостон муаррифӣ хоҳад кард. Зикр гардид, ки Маркази байналмилалии Наврӯз низ дар шаҳри Душанбе метавонад ба ниҳоди нодири фарҳанги ҷаҳонӣ табдил ёбад, ки дар он Наврӯз на танҳо ҷашни як рӯзу як фасл, балки чун фалсафаи ҷовидонаи зиндагӣ, сулҳ ва эҳё бо таҷдиди мақоми таърихиву фарҳангии он дар хизмати ҳадафҳои маънавии ҷаҳони муосир гузошта шавад. Ба андешаи  муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон ин марказ саҳми арзишманди Тоҷикистон дар ҳифзи мероси фарҳангии инсоният, гуфтугӯи тамаддунҳо ва таҳкими мақоми меҳварии кишвар ҳамчун маркази тамаддуни Наврӯз хоҳад буд. Президенти кишвар таъкид доштанд, ки Тоҷикон бояд дар даҳсолаҳои оянда на танҳо ҳамчун миллати дорои гузаштаи пурифтихор, балки ба сифати ҷомеаи пешоҳангу созанда, бо истеъдоду қобилияти тавлиди дониш, технология, фарҳанги муосир ва дипломатияи таъсиргузор шинохта шаванд. “Дар ин ҷода Анҷумани Пайванд метавонад ба маркази ҳамоҳангсози неруҳои зеҳнӣ, иқтисодӣ ва фарҳангии тоҷикон дар саросари ҷаҳон мубаддал гардад”, – изҳор доштанд Сарвари давлат. Зимни суханронӣ дар анҷуман муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон, ҳамчунин, дар бораи дар даврони соҳибистиқлолӣ эҳё намудани суннатҳои миллӣ ва бостонӣ, аз қабили Наврӯз, Сада, Меҳргон ва Тиргон андешаронӣ намуданд. Нашри шоҳасари аллома Бобоҷон Ғафуров “Тоҷикон”, “Шоҳнома”-и безаволи Абулқосими Фирдавсӣ ва ба ҳар хонадони мардуми Тоҷикистон дастрас кардани онҳо, инчунин, силсилаи “Ахтарони адаб” иқдомоти ҳукумат дар роҳи мустаҳкам намудани худогоҳии миллӣ, ифтихори таърихӣ ва пайванди мардуми мо бо мероси безаволи ниёгон номида шуд. Забон бунёди ҳастии маънавии миллат арзёбӣ гардид. Муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон ҳифзу гиромидошт ва дурнамои густариши забонро вазифаи меҳварии фаъолияти Анҷумани “Пайванд” унвон карданд. “Мо бояд забонро на танҳо гиромӣ дорем, балки онро ба забони қудратманди илму фановарӣ, технологияҳои муосир ва иқтисоду дипломатия табдил диҳем”, – изҳор доштанд муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон. Сарвари давлат хизмати мардумони ориёинажодро хотиррасон сохта, аз корномаи Куруши Бузург – бунёдгузори нахустин империя дар таърих ва муаллифи аввалин эъломияи ҳуқуқи башар хамчун намунаи адолатгустарӣ ва таҳаммулгароӣ ёдовар шуданд. Таъкид шуд, ки рисолати худ мешуморем, то паёми сулҳ, гуфтугӯи тамаддунҳо, ҳамдигарфаҳмӣ, таҳаммул ва масъулияти муштаракро ба наслҳо ва ҷомеаҳо расонем. Президенти кишвар муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон бо қаноатмандӣ дар бораи Қатъномаи Маҷмаи Умумии Созмони Милали Муттаҳид оид ба эълон намудани “Даҳсолаи таҳкими сулҳ ба хотири наслҳои оянда”, ки чанде пеш бо ташаббуси Тоҷикистон қабул гардид, суханронӣ намуданд. Муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон изҳор доштанд, ки бигзор, аз ҷаласаи имрӯза паёми равшан ба ҷаҳон ва ҷомеаи мо садо диҳад: тоҷикон миллати сулҳу сулҳофаранд, миллати тамкину таҳаммуланд, миллати фарҳангӣ ва созандаву бунёдкоранд. Пешниҳод гардид, ки ҳамоиши имрӯза сароғози барномаи нави рушди Анҷумани “Пайванд” барои солҳои минбаъда эълон карда шавад. Барномае, ки дар он масъалаҳои забон, таърих, фарҳанг, илм, иқтисод, ҷавонон, инноватсия, рақамикунонӣ ва дипломатияи фарҳангӣ дар ҳамоҳангии мутақобилаи ҳамаи ин ҷанбаҳо ба назар гирифта шаванд. Ҳамчунин, пешниҳод гардид, ки дар доираи барномарезии фаъолияти минбаъдаи Анҷумани “Пайванд” масъалаҳои сулҳу амният, обу иқлим ва рушди устувор пайваста бо ҳифзи сарватҳои таърихиву маънавӣ ҷойгоҳи муносиб дошта бошанд. Дар фароварди сухан Пешвои миллат таъкид намуданд, ки Тоҷикистон дар даҳсолаҳои оянда бояд на танҳо кишвари суботу оромӣ ва

МАҚОЛАҲО

Истиқлол – иззати миллат

Истиқлолият рамзи саодати миллат ва давлати соҳибихтиёри миллӣ, нишонаи пойдориву бақои он мебошад. Дар дунёи пуртазоди муосир фақат миллате соҳиби ному иззат шуда метавонад, ки истиқлоли воқеӣ ва давлати озоду мустақили хешро дошта бошад. Эмомалӣ Раҳмон Халқи тоҷик баъди садсолаҳо соҳиби давлати мустақил гардида, мақому манзалати аз даст рафтаро бо шарофати истиқлоли давлатӣ аз нав барқарор намуд. Ин дастоварди бузург барои миллат ин бахти баланд ва воқеаи хеле фараҳбахш буд. Аз нахустин рӯзҳои истиқлоли давлатӣ, ҳукумат роҳи минбаъдаи инкишофи хешро ҳамчун кишвари соҳибихтиёр, демократӣ, ҳуқуқбунёд, дунявӣ ва ягона муайян сохт. Аз ҷиҳати шароити таърихӣ, ҳарчанд эъмори давлати дунявӣ кори саҳл набуд, вале ақлу заковат ва хиради азалии миллати тоҷик ва дарки ҳуввияти миллӣ ба он боис гардид, роҳи интихобнамудаи рушди ҷомеаи навини тоҷикон дуруст баргузида шавад. Дар чунин шароит замон ба сари ҳокимият шахсеро овард, ки тақдири миллати тоҷик ва эҳёи давлатдории навини тоҷикон аз ӯ вобаста буд. Ин шахсияти таърихӣ, фарзанди содиқи Ватан, Асосгузори сулҳу Ваҳдати миллӣ – Пешвои миллат, Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон, муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон мебошад. Мавсуф аз рӯзҳои нахустини ба қудрат омаданаш бо кӯшишҳои шабонарӯзӣ ва ҳамгироии мардуми кишвараш ба бунёди давлатдории навини тоҷикон асос гузошт. Имрӯз дар сайёра зиёда аз се ҳазор халқияту миллатҳо ва ақалиятҳои миллӣ дар дусаду анд давлат ба сар мебаранд, ки аксари онҳо соҳиби давлати мустақили миллии худ нестанд. Ҳамчунин, мо низ аз таърих огоҳ ҳастем, ки тули садсолаҳо асъори миллӣ ва ҳатто парчами милли худро надоштем. Бо ба даст омадани истиқлоли давлатӣ Сарвари давлати ҷавону соҳибихтиёр фаъолияти хешро аз тасдиқи рамзҳои давлатӣ, асъори миллӣ ва бунёди муассисаҳои таълимию фарҳангии кишвар оғоз намуда, шарафи давлат ва иззати аз дастрафтаи тоҷиконро аз барқарор намуд. Баъди ба даст омадани истиқлоли давлатӣ барои муаррифии миллати тоҷик роҳе ҷуз эҳёи арзишҳои миллӣ дида намешуд. Аз ин рӯ сарвари давлат дар кӯтоҳтарин муддат ба таҷлили бузургтарин ҷашнҳои миллӣ, ки мақсад аз таҷлили онҳо баҳам овардан, муттаҳид намудан ва муаррифӣ намудани миллати тоҷик, баъди офатҳои табаддулоти сиёсӣ боз ободу зебо намудани кишвари азизамон маҳсуб мегардид, рӯ овард. Дар ин самт як қатор чорабиниҳои умумиҷумҳуриявӣ ва конфронсу симпозиумҳои байналмилалӣ дар мавриди таҷлили 1100 солагии Давлати Сомониён, Соли 2006 соли бузургдошти тамаддуни Ориёӣ, 2500-солагии шаҳри Истаравшан, 2500-солагии шаҳри Хуҷанд, 2700 солагии китоби гаронмояи гузаштагони мо – Авесто, 2700-солагии шаҳри Кӯлоб, 1310 солагии Абӯҳанифа Имоми Аъзам, 1200 солагии Имом Бухорӣ, Ҷашнвораҳои шоирони оламшумулу донишмандони бузуги тоҷик ба монанди бузугдошти одамушуарро Абӯабдуллоҳи Рӯдакӣ, Ҷалолиддини Балхӣ, Камоли Хуҷандиву Носири Хусрави Қубодиёнӣ, Абӯалии Синову Мир Сайид Алии Ҳамадонӣ, Хаким Тирмизӣ, Садриддин Айнӣ, Мирзо Турсунзодаву Бобоҷон Ғафуров ва боз бузургдошти даҳҳо донишмандони шаҳири тоҷик таҷлил гардид, ки бо кӯшишҳои Асосгузори сулҳу ваҳдати миллӣ – Пешволи миллат, муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон Тоҷикистон ҳамон шӯҳрат ва нуфузи собиқаи аздастрафатаашро барқарор намуд. Дар баробари муаррифии фарзонафарзандони миллати шарафманди тоҷик Асосгузори сулҳу ваҳдати миллӣ боз ба эҳё ва муаррифии дигар арзишҳои давлатдории миллӣ – арзишҳои миллӣ-таърихӣ оғоз намуда, як қатор ёдгориҳои бузурги таърихию фарҳангии кишварро ба воситаи конфронсҳои байналмилалӣ муаррифӣ намуда, ба рӯйхати ёдгориҳои таърихию фарҳангии ташкилоти бонуфузтарин фарҳангии дунё Юнеско ворид намуд, ки бо шунидани маданияти Саразму Ҳисор ва таҷлили Наврӯзи Аҷаму Саддаву Меҳргон сокинони Сайёра кишвари моро ҳамчун кишвари соҳибтамаддуну сокинони онро ҳамчун мардумони дорандаи фарҳанги қадиму ваҳдатофар ва тамаддунсоз мешиносанд. Қобили зикри хос аст, ки солҳои аввали соҳибистиқлолӣ тамоми фаъолияти давлатӣ барои муҳофизати соҳибистиқлолӣ ва ягонагии давлати ҷавони тоҷикон равона шуда буд. Дар чунин шароит сиёсати хориҷии ҷумҳурӣ бештар ба ҳамон самт равона гардида буд, ки аз як тараф дар арсаи байналхалқӣ ҳарчи бештар ҷумҳурии соҳибистиқлоли моро муаррифӣ карда тавонанд, аз тарафи дигар, ҷавобан ба чунин кӯшишҳои кишвари мо давлатҳои хориҷӣ ва ташкилотҳои байналхалқӣ низ ҷумҳуриамонро ҳамчун давлати соҳибистиқлол эътироф намоянд. Ҳамкории Ҷумҳурии Тоҷикистон бо созмонҳои бонуфузи байналмилалӣ ва минтақавӣ ба хотири эҷоди шароити мусоид барои тақкими минбаъдаи истиқлол, ҳифзи тамомияти марзӣ, тақвияти мақоми кишвар дар ҷомеаи ҷаҳонӣ ва иштироки фаъолонаи он дар раванди умумиҷаҳонӣ буд. Дар замони соҳибистиқлолӣ халқи тоҷик ба як қатор дастовардҳои беназир мушарраф гардид, ки пеш аз ҳама аз ҷониби 170 кишвари ҷаҳон эътироф шудани он ҳамчун кишвари мустақил, аз ҷониби кишварҳои Созмони милали мутаҳид эътироф шудани пешниҳодҳои Ҷумҳурии Тоҷикистон дар масъалаи обу гармшавии иқлим, ба роҳ мондани сиёсати хориҷӣ ва дохилии барои давлат манфиатовар, қабули барномаҳои давлатӣ ҷиҳати рушди босуръати иқтисоди кишвар, қабули ҳадафҳои стратегии кишвар, бунёди як қатор корхонаҳои бузурги саноатӣ, неругоҳҳои барқию обӣ, биноҳои бисёрошёна маҳсули заҳмати сокинони ин кишвари биҳиштосо мебошад. Баяд хотирнишон намуд, ки дар тули таърих ҳаводиси зиёду нангинеро миллати тоҷик паси сар карда, расидан ба истиқлоли давлатӣ яке аз ормонҳои аслии онҳо мубаддал шуда буд. Вале, Тоҷикистон аз нахустин рӯзҳои соҳибистиқлолии худ дар раванди барқарорсозӣ ва ташаккули пояҳои давлатдории навини худ ба мушкилоту монеаҳои басо сангин рӯ ба рӯ гардид. Вобаста ба ин бо хизматҳои шабонарӯзии фарзонфарзанди миллат Асосгузори сулҳу Ваҳдати миллӣ – Пешвои миллат, Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон, муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон таъмини амнияту оромии ҷомеа, барқарор намудани сулҳу субот, пойдории ваҳдати миллӣ, таъмини рушди устувори иқтисодиву иҷтимоӣ, таҳкими худшиносиву худогоҳӣ, болоравии ҳисси ватандӯстиву ватандорӣ дар миёни тамоми табақаҳои ҷомеаи Тоҷикистон, амалӣ карда шуд, ки аз муҳимтарин дастовардҳои бузурги миллати тоҷик дар тӯли соҳибистиқлолӣ ба шумор меравад. Аз ин лиҳоз, гуфтан мумкин аст, ки мафҳуми истиқлол барои давлату миллат – шиносномаи ҳастии давлат, комилҳуқуқӣ ва соҳибихтиёрӣ, низоми давлатдорӣ ва бузургии миллат маънидод мешавад, ки сиёсати дохилию хориҷӣ, иқтисодӣ, вазъияти иҷтимоиву фарҳангии миллатро ривоҷу равнақ медиҳад. Истиқлол рамзи соҳибдавлатӣ ва ватандории миллати сарбаланду мутамаддини тоҷик аст, ки номаи тақдирашро бо дасти хеш навишта, роҳу равиши хоса ва мақому мавқеи муносибро дар ҷомеаи ҷаҳонӣ пайдо кардааст ва набзи давлату миллати моро бо набзи сайёра ҳамнаво сохт. Дар назди таърих сеяки аср чандон соли зиёд нест, аммо дар ин сеяки аср тоҷикон таҳти роҳбарии Сарвари раъиятпешааш дар давлатдории навинии хеш корҳоеро анҷом дода тавонистанд, ки садсолаҳо ба ормонҳои миллии тоҷикон табдил ёфта буд. Дар фароварди сухан таманнои онро менамоем, ки истиқлоли давлатӣ чун зинаи камолоти миллату давлат дар дили ҳар як фарзанди бонангу номуси тоҷику тоҷикистонӣ оташи меҳр, ҳамдиливу ҳамфикриро фурӯзон нигоҳ дораду дарахти пурбори меваҳои умеду эътимодро ба фардои неки Ватан ба бор оварад. З5 солагии Истиқлоли Ватан – иди шарафи давлату иззати миллати тоҷик ба ҳама ҳаватанони

МАҚОЛАҲО

Нақши Пешвои миллат муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон дар таҳкиму тақвияти худшиносии миллӣ

Барои воқеъбинона, дуруст ва аз лиҳози илмӣ асоснок муайян намудани нақши Пешвои миллат муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон зарур аст, ки пеш аз ҳама, муҳтавои мафҳуми худшиносии миллӣ равшан карда шавад. Аз нигоҳи ин ҷониб муҳтавои мафҳуми мазкур аз се унсури муҳим ва калидӣ: эътирофи мансубият ба умумияти этникӣ, огоҳии комил аз таърих ва фарҳанги миллат ва саъю талош барои арҷ гузоштану баланд бурдани мақом ва нақши арзишҳои миллӣ мураттаб ёфтааст. Ҷойи пӯшида нест, ки Пешвои миллат дар Паёми соли гузашта сароҳатан иброз доштанд, ки “Ман аввал тоҷикам, баъд мусулмон”. Андешаи мазкур маънои онро дорад, ки Президенти кишвар ба арзиши этникӣ дар муқоиса ба арзиши динӣ авлавият қоил аст, яъне бо тоҷик будани худ ифтихор менамояду баҳри боло бурдани мақоми байналмилалии онро талош менамояд. Баҳри пайгирии воқеъбинонаи ҳадафи мазкур, агар, мо ба таълифоти Пешвои миллат таваҷҷуҳ намоем, мебинем, ки он хеле доманадор ва гуногунпаҳлу мебошад. Дар таълифоти Пешво мо арҷгузориро ҳам ба арзишҳои тоисломии миллат ва ҳам арзишҳои исломии миллат хеле равшан мушоҳида менамоем. Эмомалӣ Раҳмон таърихи миллати тоҷикро хеле муфассал омӯхта, дар заминаи он асари маъруфи “Тоҷикон дар оинаи таърих: Аз ориён то Сомониён”-ро дар чаҳор китоб таълиф намуданд, ки ба худ ҳамто надорад. Дар ин асарҳо Пешвои миллат таърихи гузаштаи миллатро мавриди таҳқиқи ҷиддӣ қарор дода, ба фаъолияти мондагори шахсиятҳои алоҳидаи таърихи баҳои арзанда додаанд. Аз ҷумла, Пешвои миллат эъломияи машҳури Куруши Кабирро мавриди баррасии амиқи илмӣ қарор дода, ба чунин хулосаи воқеан ҳам дақиқу одилона расидаанд: «Ин эъломияи башардӯстона, ки метавон нахустин санади кафолати озодии мазҳабу эътиқоди динӣ ва гузашта аз ин эҳтироми ҳуқуқи шаҳрвандони гуногунмиллату мухталифоин шумурд, аз тамаддуни ориёӣ сарманшаъ гирифтааст. Шояд дар таърихи аҳди қадим ин эъломия нахустин иқдомест сӯи ҷомеаи дунявию адолатпарвар, ки дертар тавассути рӯшанфикрони Юнону Рим ба Аврупо роҳ ёфта, заминаи ҷомеаи ҳуқуқбунёд, дунявӣ ва башардӯстонаро падид овард». Воқеан ҳам, озодии дину мазҳаб, ки Куруши Кабир дар асри VI то мелод амалан дар ҳаёт татбиқ намуд, дар Аврупо танҳо дар асри XVIII мавриди истифода қарор гирифт. Яъне, мардуми ориёӣ қариб 2,5 ҳазор сол пеш аз аврупоиҳо ба чунин як фарҳанги баланди аҳамияти умумибашаридошта расидаанд, ки бешак боиси ифтихори бузург аст. Таърих ва фарҳанги тоисломии мардуми тоҷикро мавриди таҳлил ва таҳқиқи ҳаматарафа қарор дода, Пешвои миллат доир ба макони зиндагӣ ва фаъолияти Паёмбари тоисломии мардуми ориёинажод Зардушт андешаҳои хеле ҷолиб ва арзишманд баён доштаанд. Дар асари пурқимати таърихии хеш «Тоҷикон дар оинаи таърих» аз Бохтар будани Зардуштро Пешвои миллат муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон ба таври зер собит намудаанд: «Мувофиқи маълумоти муаррихи Юнони қадим Ктесий, ки солҳои 416-399 то милод дар дарбори подшоҳи ҳахоманишинӣ Ардашери II беш аз 17 сол табиби дарбор буд ва ба китобхонаи подшоҳию маъхазҳои таърихӣ ошноӣ дошт, Зардушт аз аҳли Бохтар будааст. Ва ҳеҷ наметавон пиндошт, ки Ктесий дар дарбори шоҳони номии Эрон зиставу китобе бо номи «Таърихи Форс» навишта, макони зиндагии Зардуштро ба Эрон не, балки дидаву дониста, ба Бохтар нисбат дода бошад. Ин далел аз ҷониби академик Б. Ғафуров низ дастгирӣ шудааст… Далели дуюме, ки аз аҳли Бохтар будани Зардуштро тақвият медиҳад, номи падару модар, хешу табор, дӯстону ҳаммаслакон ва душманони ӯ мебошанд, ки дар «Ясно» ва дигар қисматҳои «Авесто» зикр шудаанд. Номи падари Зардушт, мувофиқи маълумоти «Авесто», дар шакли Пурушаспа омада, «чаҳорумин шахсе буд, ки хаомаро фишурда аз он нӯшокии муқаддас ҳосил кардааст» (Аз «Ясно»-и 3)» (Эмомалӣ Раҳмон. Тоҷикон дар оинаи таърих. Аз Ориён то Сомониён. Иборат аз чаҳор китоб. Китоби якум. – Душанбе: «Ирфон», 2009, саҳ.54.) Қобили зикр аст, ки Пешвои миллат ҳамчун шахси фарҳангдусту меҳанпараст ва дар сатҳи баланд худшиносу худогоҳи миллӣ ба нақши созандаи фарҳанги тоисломии мардуми тоҷик низ баҳои баланд додаанд. Шиносоӣ бо осори пурмуҳтавои Пешвои миллат аз он гувоҳӣ медиҳад, ки ниёгони мо воқеан ҳам фарҳанги башардӯстона ва созанда доштаанд, ки осори он дар байни мардум то ба имрӯз дар шакли анъана ва тасаввуротҳои ақлонӣ зинда мондаанд. Бо итминони комил метавон гуфт, ки таъсири амиқ ва таърихии дину оини ниёгони мо ба фарҳанги башарӣ, аз ҷумла ба фарҳанги имрӯзаи тоҷикон як ҷанбаи хеле муҳими фаъолияти таҳлилию таҳқиқоти Пешвои миллатро ташкил намудааст, ки воқеан ҳам дар боло бурдани худшиносию худогоҳии миллӣ хеле муассир мебошад. Пешвои миллат аз нақши созанди фарҳанги ниёгони мо таассуроти нек бардошта, мақоми онро дар ҳаёти имрӯзаи мо мушаххасан қайд намудаанд ва барои пешрафти минбаъдаи фарҳанги миллӣ дар шакли зер таманнои нек низ намудаанд: «Дар охир метавон қайд кард, ки баъзе унсурҳои дини зардуштӣ, аз қабили макрӯҳ накардани обу хоку оташ, амали носавоб донистани куштани чорвои наврасу дуҷон, дар айни нашъунамо ё ҳосил гуноҳ донистани буридани шохи дарахт, ба хонаи арӯси нав ё тифли навзод роҳ надодани каси шумқадаму баднафс, танҳо нагузоштани арӯсу домод ҳафтаҳои аввали хонадорӣ, дуд кардани ҳазориспанд барои рафъи ҷуку ҷонзод ва даҳҳо мисоли дигар аз он гувоҳӣ медиҳанд, ки имрӯз ҳам Зардушт бо оини ростину маниши неку зикри амалҳои хайраш дар ҳар хонадони миллати фарҳангдӯсту хирадпарвари тоҷик ошён дорад. Ва дар фарҷом таманнои онро дорем, ки Зардушт – ин паямбари адолату ростӣ дар оғози шоҳроҳи ҳазорсолаи сеюм низ ба ворисони тоҷикзабону ориёиниҳодаш бо андарзу ҳикмату фалсафаи ҷовидонаи худ пуштибонӣ ва раҳнамоӣ кунад» (Эмомалӣ Раҳмон. Тоҷикон дар оинаи таърих. Аз Ориён то Сомониён. Иборат аз чаҳор китоб. Китоби якум. – Душанбе: «Ирфон», 2009, саҳ. 63). Қобили зикр аст, ки Пешвои миллат ҳамчунин ду асари мондагори дигаре бо номи “Нигоҳе ба таърих ва тамадлдуни ориё”(2006) ва “Ориёиҳо ва шинохти тамаддуни ориё” (2007) таълиф намудаанд, ки бидуни тардид дар тақвияту таҳкими худшиносию худогоҳии миллии мардуми тоҷик дорои саҳми беандоза мебошанд. Бидуни тардид сазовори дастгирӣ ва таҳсин аст, ки Пешвои миллат ҳамчун роҳбари давлат ва ҳам тоҷикони тамоми ҷаҳон барои тақвияту таҳкими худшиносии миллати тоҷик на танҳо ба фарҳанги тоисломии ӯ, балки ба мақом ва нақши фарҳанги исломии миллат низ таваҷҷуҳи зиёд зоҳир намудаанд. Худи номи асари Пешвои миллат “Муҳаммад бузургтарин марди ҷаҳон ва пайғамбари дини ҳақ” аз он гувоҳӣ медиҳад, ки Пешвои миллат дини ислом ва арзишҳои онро сахт эҳтиром менамоянд ва онҳоро ҷузъи ҳувияти миллӣ маҳсуб медоннад. Дар асари мазкур Пешвои миллат ҳаёт ва фаъолияти Муҳаммад (с)-ро ба риштаи таҳлилу таҳқиқ кашида, дар охир таҳқиқоти худро бо чунин андешаҳои аз лиҳози илмӣ асоснок ва муътамад ҷамъбаст менамоянд: “ Ҳамин

Президент, Хабарҳо

Иштирок дар Паради ҳарбӣ ба муносибати ҷашни 35-солагии Истиқлоли давлатӣ

7 сентябр Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон, Сарфармондеҳи Олии Қувваҳои Мусаллаҳи Ҷумҳурии Тоҷикистон, Пешвои миллат муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон дар майдони Истиқлоли пойтахт дар Паради ҳарбӣ ба муносибати 35-солагии Истиқлоли давлатӣ иштирок ва суханронӣ намуданд. Нахуст, Пешвои миллат муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон кулли мардуми Тоҷикистон, афсарону сарбозони Қувваҳои Мусаллаҳ, дигар сохторҳои низомӣ, кормандони мақомоти ҳифзи ҳуқуқ, собиқадорони хизмати ҳарбӣ ва ҳамаи иштирокдорони паради ҳарбиро ба ифтихори ҷашни бузургу муқаддаси миллӣ самимона табрик гуфтанд. Таъкид гардид, ки Тоҷикистон дар зарфи 35 соли соҳибистиқлолӣ роҳи басо сахту сангинро тай намуд ва аз санҷишҳои сахти таърих гузашт. Хусусан, солҳои аввали соҳибихтиёрӣ барои кишвари мо давраи бисёр мураккаб буданд. Гуфта шуд, ки дар он рӯзҳои вазнин масъалаҳои барқарорсозии сохти конститутсионӣ, таъмин намудани сулҳу оромӣ, тартиботи ҳуқуқӣ, волоияти қонун ва ваҳдати миллӣ ба вазифаи тақдирсоз табдил ёфта буданд. Ба таъкиди Роҳбари давлат муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон мардуми тоҷик ва фарзандони огоҳу бонангу номуси он, бо вуҷуди ҳамаи мушкилот, ба шарофати хиради миллӣ ва эҳсоси баланди масъулият тавонистанд давлати миллии худро аз нобудӣ ва миллати тоҷикро аз парокандагӣ ҳифз намоянд, суботи сиёсиро таъмин созанд ва барои рушди устувори кишвар заминаи боэътимод гузоранд. Муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон дар амалӣ кардани ин вазифаи таърихӣ ва рисолати сарнавиштсоз нақши барҷастаи хизматчиёни ҳарбии Қувваҳои Мусаллаҳ ва кормандони мақомоти ҳифзи ҳуқуқро ба хотири ҳимояи сохти конститутсионӣ, амнияти давлат, оромии мардум ва пойдории қонуният махсус таъкид намуданд. Президенти кишвар муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон дар робита ба шароити бисёр мураккабу ҳассоси ҷаҳони муосир аз хизматчиёни ҳарбии Қувваҳои Мусаллаҳ ва кормандони мақомоти ҳифзи ҳуқуқ ҳисси масъулияти баландро тақозо намуданд. Таъкид гардид, ки риояи қонун, талаботи ойинномаҳои ҳарбӣ, мунтазам баланд бардоштани сатҳи касбият, масъулиятшиносӣ, садоқат ба Ватан, давлат ва мардуми Тоҷикистон вазифаи муҳимтарину муқаддаси ҳар як афсар ва сарбоз мебошад. Сарвари давлат муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон ин паради ҳарбиро рамзи интизому омодагии баланд ва садоқату вафодории фарзандони далеру шуҷои Тоҷикистон ба давлат, Ватан ва мардуми кишвар маънидод намуданд. “Таърихи 35 соли соҳибистиқлолӣ нишон дод, ки афсарону сарбозони Қувваҳои Мусаллаҳ ва мақомоти ҳифзи ҳуқуқ амнияту суботи давлат ва зиндагии орому осудаи мардуми Тоҷикистонро чун сипари боэътимод ҳимоя карда, ба эҳтирому ифтихори шаҳрвандони мамлакат сазовор гардидаанд”, – иброз доштанд Роҳбари давлат. Дар фароварди сухан муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон изҳори бовар намуданд, ки хизматчиёни ҳарбии Қувваҳои Мусаллаҳ ва кормандони мақомоти ҳифзи ҳуқуқ, яъне фарзандони содиқу вафодори мардуми Тоҷикистон минбаъд низ вазифаҳои худро содиқона, бо масъулияти баланд ва эҳсоси гарми ватандӯстӣ иҷро хоҳанд кард. Баҳри иштирок дар Паради ҳарбӣ ба муносибати 35 – умин солгарди Истиқлоли давлатии Ҷумҳурии Тоҷикистон, афсарону сарбозони ҷузъу томҳои Қувваҳои Мусаллаҳ, ҳайати шахсии сохторҳои қудратӣ, мақомоти ҳифзи ҳуқуқи кишвар, сарбозони ҳайати захираҳои сафарбарӣ, занону бонувони низомӣ, собиқадорони сохторҳои қудратӣ, ҷанговарони башардӯст ва дигар қисму воҳидҳои ҳарбии гарнизони Душанбе бо фарогирии беш аз 27 ҳазор нафар, бо рӯҳияи ифтихор аз давлати соҳибистиқлоли Тоҷикистон, садоқат ба халқу Ватан ва эҳтирому арҷгузорӣ ба давлату миллат дар майдони Истиқлоли пойтахт, саф ороста буданд. Ҳайати шахсии иштирокдори ин гузашти тантанавори ҳарбӣ бо арзи эҳтиром ва тибқи қоидаҳои низомӣ, Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон, Пешвои миллат Сарфармондеҳи Олии Қувваҳои Мусаллаҳ, генерали артиш муҳтарам Эмомалӣ Раҳмонро гарму самимӣ пазироӣ намуданд. Аз омодагии ҷузъу томҳои сохторҳои қудратӣ дар гарнизони Душанбе ва иштироки онҳо дар ин гузашти низомӣ Вазири мудофиаи Ҷумҳурии Тоҷикистон, генерал – полковник Собирзода Эмомалӣ ба Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон, Сарфармондеҳи Олии Қувваҳои Мусаллаҳ, генерали артиш муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон гузориш дод. Сарвари давлат ҳозиринро ба муносибати 35 – умин солгарди ҷашни бузурги Истиқлоли давлатӣ самимона шодбош гуфтанд. Гузашти низомӣ бо амри фармондеҳи Паради ҳарбӣ, сардори гарнизони Душанбе генерал – майор Шокирзода Ҳусейн оғоз гардид. Дар оғози гузашти низомии ин Паради бузурги ҳарбӣ дар таърихи давлатдории мустақили миллӣ, парчамбардорони ротаи қаровули фахрии Вазорати мудофиа бо эҳсоси баланди ифтихори миллӣ ва арҷгузорӣ ба муқаддасоти давлатӣ ба майдони Паради ҳарбӣ рамзи соҳибистиқлолии кишвари азизамон – Парчами давлатии Ҷумҳурии Тоҷикистонро ворид намуданд. Ёдовар мешавем, ки эҳтиром ба Парчами давлатӣ аз Иҷлосияи 16 – уми Шӯрои Олӣ, ҳангоми қабул гардидани он ва бо эҳтироми хоса арҷ гузоштани Пешвои миллат ба ин муқаддасоти давлатӣ оғоз гардидааст. Он ифодагари таърихи пуршараф, имрӯзу фардои дурахшони Тоҷикистони соҳибистиқлол буда, дар қалби ҳар як шаҳрванди ватандӯст эҳсоси ифтихор, масъулият ва садоқат ба Ватанро бедор менамояд. Сипас, зери навои мусиқии тантанавии оркестри муттаҳидаи ҳарбӣ ва бо роҳбаладии парчамбардорон гузашти мутантани низомӣ оғоз ёфт.  Қадамҳои далеронаву ҷасуронаи афсарону сарбозон, маҳорати баланди сафороиву қадамзанӣ ва омодагии ҳайати шахсии ҷузъу томҳои иштирокдор дар майдони гузашти низомӣ аз сатҳи баланди омодагии касбӣ ва садоқати онҳо ба савганди ҳарбӣ шаҳодат медиҳад. Паради ҳарбӣ, ки бо тантанаву шукуҳи хоси ҷашнӣ ба муносибати 35-солагии Истиқлоли давлатӣ доир карда шуд, он таҷассумгари эҳтиром ба арзишҳои миллӣ, садоқату самимияти низомиёни мо ба марзу буми аҷдодӣ, дастовардҳои даврони соҳибистиқлолии Ватани маҳбубамон ва арҷгузорӣ ба хизматҳои шостаи Пешвои миллат муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон мебошад. Ин чорабинии пуршукуҳ бори дигар нишон дод, ки ҳифзи дастовардҳои истиқлол, таҳкими сулҳу Ваҳдати миллӣ ва таъмини амнияти давлату ҷомеа аз вазифаҳои муқаддаси ҳар як хизматчии ҳарбӣ ва корманди мақомоти қудратӣ ба шумор меравад. Дар чорабинии муҳимими сиёсии гузашти Паради ҳарбӣ роҳбарони сохторҳои қудративу мақомоти ҳифзи ҳуқуқи кишвар, намояндагони корпуси дипломатӣ, аҳли зиё ва фаъолони ҷомеаи шаҳрвандӣ иштирок намуданд. Ташкил ва дар сатҳи баланди омодагии низомӣ доир намудани Паради ҳарбӣ ба шарафи 35 солагии Истиқлоли давлатӣ боз ҳам собит месозад, ки хизматчиёни ҳарбӣ, кормандони сохторҳои қудратӣ, ҳифзи ҳуқуқу тартибот ва ҳар як фарди худогоҳу хештаншиноси ҷомеа барои ҳимоя аз Ватан, ҳифзи суботу оромии кишвар, дастовардҳои Истиқлолият ва таъмини ҳаёти осоиштаи мардум дар ин сарзамини биҳиштманзар доимо омода мебошанд. Онҳо, савганди садоқату вафодории хешро ҳамеша ба халқу Ватан ва Пешвои миллат пос медоранд.

Прокрутить вверх